Sáng hôm ấy, chiếc đầu tượng trọc lóc mà cô Ngân dựng trên kệ tối qua bỗng có một búi tóc bới cao, cài thêm một chiếc kẹp đồi mồi lấp lánh.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện ma vui do mình viết, tiệm tóc và nhân vật đều hư cấu, không có thật ở chợ nào cả. Nếu bạn từng ngồi ghế tiệm tóc và nói với thợ là cắt sao cũng được, thì nhân vật đêm nay sẽ không chịu câu ấy đâu.
Tiệm tóc cũ giá thuê rẻ
Ngân hai mươi sáu tuổi, học nghề tóc ở thành phố ba năm rồi về quê mở tiệm. Vốn ít, cô thuê lại một gian nhỏ cuối dãy chợ thị xã, trước kia là tiệm uốn tóc của bà Tư. Bà Tư mất đã lâu, gian tiệm bỏ trống, chủ chợ cho thuê với giá rẻ như cho.
Trong tiệm vẫn còn nguyên chiếc ghế xoay bọc da nâu đã sờn, một tấm gương lớn viền gỗ và một cái tủ đầy lô cuốn tóc bằng nhôm. Ngân lau chùi, sơn lại tường màu hồng phấn, mua thêm năm cái đầu tượng mẫu bằng nhựa để tập và để trưng.
Cô dựng năm cái đầu tượng lên kệ, cái nào cũng trọc, rồi khoá cửa về. Đêm ấy mưa nhỏ, chợ vắng tanh.
Sáng ra, Ngân mở cửa và đứng sững. Cái đầu tượng ở giữa có tóc giả của ai cài vào, bới thành một búi cao, rẽ ngôi lệch, hai lọn mai uốn sóng ôm lấy má. Đẹp tới mức cô không dám chạm vào.
Mỗi sáng một kiểu
Ngân nghĩ có ai trong chợ trêu mình. Cô hỏi bà bán vải bên cạnh, hỏi chú bảo vệ chợ, ai cũng lắc đầu. Chìa khoá tiệm chỉ có một chiếc, cô đeo ở cổ.
Đêm hôm sau, cô gỡ hết tóc giả ra, cất vào ngăn kéo. Sáng ra, cái đầu tượng thứ hai đã có tóc, lần này là kiểu tóc ngắn uốn xù như một cụm mây, kiểu mà Ngân chỉ thấy trong ảnh cưới của mẹ.
Ngày thứ ba là kiểu tóc tém có mái bằng. Ngày thứ tư là tóc dài xoã, kẹp một bên bằng chiếc trâm bạc. Kiểu nào cũng tỉ mỉ, đường rẽ ngôi thẳng như kẻ chỉ, từng lọn uốn đều tăm tắp.
Bà bán vải ghé sang xem, rồi ôm ngực kêu lên. Kiểu tóc bới này là kiểu bà Tư làm cho cô dâu cả xóm hồi trước. Bà nói nhỏ: chắc bà Tư thấy tiệm có người, ngứa tay nên về làm mẫu.
Khách đòi đúng kiểu trên kệ
Ngân sợ thì có sợ, nhưng cô là thợ, mà thợ thì thấy kiểu đẹp là mê. Cô chụp lại từng kiểu tóc, đăng lên trang của tiệm với dòng chữ: mẫu mới mỗi sáng.
Hai ngày sau, một cô giáo trẻ tới tiệm, chỉ thẳng vào cái đầu tượng búi cao: em muốn làm đúng kiểu này đi đám cưới bạn. Ngân ngồi nghiên cứu cả tiếng, làm theo từng đường, và cô giáo ra về rạng rỡ.
Rồi tới một chị bán bảo hiểm muốn kiểu tóc ngắn uốn mây, một nhóm sinh viên muốn tóc tém mái bằng để chụp ảnh tốt nghiệp. Tiệm tóc cuối chợ, từ chỗ cả ngày vắng hoe, giờ khách ngồi chờ ra tới ghế đá ngoài hành lang.
Người ta bảo nhau tiệm ấy làm kiểu tóc xưa đẹp nhất thị xã. Có người còn mang ảnh cưới của bà nội tới, đòi làm y như vậy. Ngân cười, nói khéo: để em hỏi cô giáo của em.
Lời chê trên tấm gương
Cô giáo của Ngân, tất nhiên, không phải người dễ tính. Một tối, Ngân thử tự làm kiểu tóc bới lên đầu tượng thứ năm, làm vội nên ngôi rẽ hơi lệch, búi tóc hơi xẹp.
Sáng ra, búi tóc ấy bị gỡ tung, tóc giả vắt lên vai đầu tượng như một lời nhắc. Trên tấm gương lớn mờ hơi sương có mấy chữ viết bằng ngón tay: làm lại, chải ngược chưa đủ.
Ngân đỏ mặt. Hồi học nghề ở thành phố, thầy cũng hay chê cô vội. Cô ngồi tập lại từ đầu, chải ngược từng lớp tóc, ghim từng chiếc kẹp. Làm ba lần mới được.
Sáng hôm sau, tấm gương có thêm một chữ: được. Bên cạnh còn vẽ một bông hoa nhỏ. Ngân chụp lại tấm gương, đặt làm ảnh nền điện thoại.
Tiệm tóc có hai thợ
Một năm sau, kiểu tóc bới xưa thành mốt khắp thị xã. Mùa cưới, cô dâu nào cũng muốn búi cao, mai uốn sóng. Ngân phải nhận thêm hai cô học việc, và việc đầu tiên cô dạy là chải ngược cho đủ.
Cô treo lên tường một tấm bảng gỗ nhỏ, khắc tên tiệm. Bên dưới tên mình, cô khắc thêm một dòng: thợ cả, bà Tư. Khách hỏi bà Tư là ai, cô chỉ cười, nói là người dạy em.
Tối nào trước khi khoá cửa, Ngân cũng để sẵn một bộ tóc giả và một hộp kẹp trên kệ. Có hôm sáng ra đầu tượng có kiểu mới. Có hôm không có gì, chỉ thấy lược đã được rửa sạch, xếp thẳng hàng.
Và có một sáng, khi Ngân vừa làm xong búi tóc cho cô dâu đầu tiên trong ngày, chiếc ghế xoay bọc da nâu ở góc tiệm khẽ xoay một vòng, như có ai ngồi xuống ngắm, gật gù hài lòng.
Câu hỏi thường gặp
Kiểu tóc bới của phụ nữ Việt xưa ra sao?
Nhiều thế hệ phụ nữ Việt từng búi tóc gọn sau gáy hoặc bới cao, có khi vấn khăn. Ở thành phố giữa thế kỷ trước, tóc bới cao, rẽ ngôi lệch, mai uốn sóng là kiểu sang trọng cho dịp cưới hỏi và lễ Tết.
Chải ngược tóc là gì?
Chải ngược là chải từng lớp tóc ngược về phía chân tóc để tạo độ phồng, giúp búi tóc đứng dáng và giữ nếp lâu. Đây là kỹ thuật cơ bản của các kiểu tóc bới cổ điển.
Vì sao mốt cũ hay quay lại?
Thời trang thường chạy theo vòng, mỗi thế hệ tìm lại vẻ đẹp của thời cha mẹ, ông bà để tạo cảm giác mới mẻ. Những kiểu tóc, kiểu áo cổ điển quay lại kèm chút biến tấu cho hợp thời.
Đầu tượng mẫu dùng để làm gì trong tiệm tóc?
Đầu tượng mẫu dùng để học viên tập cắt, uốn, búi, và để trưng bày kiểu tóc cho khách chọn. Loại gắn tóc thật giúp tập gần với thực tế hơn.
Truyện này có thật không?
Không. Đây là truyện ma vui hư cấu, tiệm tóc, bà Tư và cô Ngân đều do người viết tưởng tượng ra để kể cho vui.
