Sáu giờ năm mươi lăm sáng, phòng khám chưa mở cửa, chưa ai bốc số, vậy mà màn hình đã hiện một con số, loa đã gọi mời vào quầy, và ở ghế số mười hai có một ông cụ ngồi vắt chân, chẳng buồn đứng dậy.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Đêm nay mình kể một truyện ma vui, truyện hư cấu, đặt ở khu khám bệnh của một bệnh viện lớn phía Nam do mình tưởng tượng. Ai từng đi khám bệnh chắc đều thuộc cái phòng chờ này: hàng ghế nhựa, cái ti vi, tiếng loa gọi số, và những người lớn tuổi đến sớm hơn cả nhân viên.
Cậu lễ tân và tiếng loa gọi số lúc chưa mở cửa
Tuấn hai mươi bốn tuổi, làm lễ tân ở khu khám bệnh. Việc của cậu là mở cửa lúc sáu giờ rưỡi, bật máy cấp số, bật ti vi, hướng dẫn người bệnh lên đúng tầng, đúng phòng. Cậu đi sớm nhất khu, hay mang theo ổ bánh mì ăn dở.
Tuần đầu tiên, Tuấn để ý một chuyện lạ. Sáng nào đúng sáu giờ năm mươi lăm, khi máy cấp số còn chưa nhả tờ phiếu nào, màn hình gọi số lại tự hiện một con số và loa đọc to: mời số không trăm mười hai vào quầy số một. Rồi chẳng ai đứng dậy.
Cậu báo kỹ thuật. Anh kỹ thuật kiểm tra, bảo máy chạy tốt, có lẽ cài nhầm giờ chạy thử. Anh cài lại. Sáng hôm sau, sáu giờ năm mươi lăm, loa lại gọi số không trăm mười hai.
Lúc ấy Tuấn mới nhìn ra hàng ghế. Ở ghế số mười hai, hàng đầu, sát cái ti vi, có một ông cụ ngồi từ bao giờ. Mũ phớt xám, sơ mi trắng bỏ trong quần tây, đôi giày da đen bóng loáng, chân vắt chữ ngũ, mắt dán vào bản tin thời sự.
Ông khách quen của hàng ghế đầu
Tuấn ra hỏi ông có số chưa. Ông cụ phẩy tay, bảo không cần, ông ngồi chơi. Tuấn hỏi ông khám khoa nào. Ông bảo ông khoẻ re, khám gì. Rồi ông chỉ lên ti vi, phàn nàn thời tiết dạo này thất thường, cô dẫn chương trình nói nhanh quá, người già nghe không kịp.
Từ hôm đó, sáng nào cũng thế. Ông cụ tới trước Tuấn, không biết bằng cách nào vì cửa khoá. Ông ngồi ghế số mười hai, xem thời sự, bình luận. Gần bảy giờ, người bệnh đổ tới đông dần, ông cụ cũng biến mất lúc nào không ai để ý.
Ông có những thói quen rất khó chịu mà cũng rất dễ thương. Ông đổi kênh ti vi sang cải lương dù chẳng ai cầm điều khiển. Ông lườm những ai chen ngang hàng. Có bà cụ quê lên không biết bốc số, ông chỉ tay về phía máy, bà cụ đi theo hướng ông chỉ, bốc số đúng, rồi quay lại cảm ơn cái ghế trống.
Một lần ti vi tắt phụt, kỹ thuật chưa kịp tới. Ông cụ đứng dậy, vỗ bốp vào cạnh ti vi hai cái, đúng kiểu người ta sửa ti vi đời cũ. Màn hình sáng lên ngay. Cả phòng chờ vỗ tay, chẳng ai hiểu vì sao cái ti vi mới mua lại chịu nghe lời kiểu ấy.
Ông Năm gác cổng phòng khám
Tuấn kể chuyện cho cô Hương, điều dưỡng già nhất khu khám bệnh. Cô cười chảy cả nước mắt, bảo cậu gặp ông Năm rồi.
Ông Năm gác cổng khu khám bệnh hơn ba mươi năm, từ hồi chưa có máy gọi số, người bệnh cầm thẻ gỗ khắc số xếp hàng. Thẻ số mười hai là của ông, ông giữ để làm mẫu chỉ cho người ta. Ông thuộc mặt từng người bệnh quen, nhớ ai khám khoa nào, ai hay quên giấy tờ. Ông ghét nhất là người chen ngang.
Nghỉ hưu rồi, ông vẫn sáng nào cũng đội mũ phớt, mặc sơ mi trắng, đạp xe lên ngồi ở phòng chờ. Ông bảo ở nhà buồn, ở đây có người nói chuyện, có ti vi coi. Mấy năm sau ông mất, tuổi đã rất cao, ra đi nhẹ nhàng ngay buổi chiều đi chơi phòng khám về.
Cô Hương bảo từ đó thỉnh thoảng máy gọi số lại gọi số mười hai lúc chưa mở cửa. Mấy lễ tân trước sợ, xin chuyển chỗ. Cô nhìn Tuấn, hỏi cậu có sợ không. Tuấn gãi đầu, bảo ông cụ khó tính như ông nội cậu, sợ thì không sợ, chỉ hơi sợ bị lườm.
Tấm phiếu số mười hai mỗi sáng
Tuấn nghĩ ra một cách. Sáng hôm sau, cậu tới sớm hơn mọi khi, bật máy cấp số, bốc tờ phiếu đầu tiên. Cậu chỉnh máy cho tờ đầu tiên luôn là số mười hai, rồi đặt tờ phiếu lên ghế số mười hai, bên cạnh cốc trà nóng rót từ phích của phòng lễ tân.
Sáu giờ năm mươi lăm. Loa gọi: mời số không trăm mười hai vào quầy số một. Tờ phiếu trên ghế đã biến mất. Cốc trà còn một nửa. Và lần đầu tiên, Tuấn nghe tiếng giày da gõ cộp cộp trên nền gạch, đi về phía quầy số một, dừng lại, rồi đi ra phía cửa.
Tối đó, cô thu ngân quầy số một tìm thấy trong ngăn kéo một tờ phiếu số mười hai và một tấm thẻ gỗ nhỏ đã sờn, khắc số mười hai, loại thẻ mà bệnh viện thôi dùng từ mấy chục năm trước. Không ai biết nó từ đâu ra.
Từ đó, sáng nào Tuấn cũng bốc phiếu số mười hai đặt lên ghế. Người bệnh tới sớm dần quen, không ai ngồi vào ghế ấy, có người còn đặt lên đó một chiếc bánh bò, một gói kẹo gừng.
Ngày khu khám bệnh đổi máy gọi số
Năm sau, bệnh viện thay toàn bộ hệ thống, máy cấp số mới có màn hình cảm ứng, loa đọc giọng máy rất trơn tru. Chú kỹ thuật bảo máy mới không cài được chuyện in sẵn số mười hai đầu tiên. Tuấn buồn mất mấy hôm.
Sáng đầu tiên chạy máy mới, sáu giờ năm mươi lăm, loa đọc giọng máy: mời số không trăm mười hai vào quầy số một. Chú kỹ thuật đứng cạnh Tuấn, há miệng. Chú bảo chú thề chưa cài gì cả.
Trên ti vi, kênh thời sự tự chuyển sang cải lương. Ở ghế số mười hai, chiếc ghế nhựa lún xuống một chút, như có người vừa ngồi.
Tuấn bật cười, rót cốc trà đặt lên ghế. Chú kỹ thuật ngơ ngác hỏi cậu cười gì. Tuấn bảo không có gì, chỉ là khu khám bệnh này có một vị khách quen rất thích đồ công nghệ mới, mà vẫn nhất định không chịu bốc số như người ta.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao người lớn tuổi hay đi khám bệnh rất sớm?
Nhiều người cao tuổi quen dậy sớm, muốn bốc số đầu để đỡ chờ lâu và kịp về trong ngày. Với một số người, đi khám còn là dịp ra ngoài, gặp gỡ, trò chuyện.
Vì sao truyện ma về người già cô đơn thường nhẹ nhàng?
Hình ảnh người già lặng lẽ giữ thói quen cũ gợi sự thương cảm hơn là sợ hãi. Truyện kể như vậy thường mượn chút rùng rợn để nói về sự gắn bó với nơi chốn và con người.
Vì sao vỗ vào ti vi đời cũ đôi khi làm nó chạy lại?
Ti vi đời cũ có nhiều mối hàn và chân cắm, khi lỏng thì hình chập chờn, một cú va nhẹ có thể làm tiếp xúc tạm thời trở lại. Cách này không tốt cho máy và không nên làm với thiết bị điện hiện đại.
Vì sao máy gọi số có thể gọi một số chưa ai bốc?
Máy có thể bị cài chế độ chạy thử, lỗi bộ đếm sau khi mất điện, hoặc ai đó bấm nhầm ở quầy. Những lỗi như vậy thường được kỹ thuật viên điều chỉnh lại khá nhanh.
Vì sao người ta hay để đồ ăn cho một chỗ ngồi trống?
Đặt chén trà, chiếc bánh ở chỗ của người đã khuất là cách tưởng nhớ quen thuộc trong văn hoá Việt. Ở nơi công cộng, việc này thường xuất phát từ tình cảm của cộng đồng dành cho một người quen lâu năm.
