Bài học thứ bốn mươi mốt chỉ có đúng một câu tiếng Anh, giọng đọc nhẹ như gió: có người đang đứng sau tấm rèm phòng khách, xin bạn đừng quay lại.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu, cô gái và căn hộ trong truyện đều do mình nghĩ ra. Nếu bạn đang có chuỗi ngày học ngoại ngữ dài trên điện thoại, nghe xong truyện này có khi bạn sẽ đọc kỹ hơn những câu mình được dạy.
Chuỗi ngày học chăm chỉ
Thư hai mươi sáu tuổi, làm ở bộ phận tín dụng của một ngân hàng. Đầu năm ấy, sếp báo cô được cử đi một khoá tập huấn ở nước ngoài ba tháng nữa. Tiếng Anh của Thư đọc thì được, nghe nói thì vấp. Cô tải một ứng dụng học ngoại ngữ, đặt mục tiêu mỗi tối mười lăm phút, trước khi đi ngủ.
Ứng dụng dễ thương lắm. Có con cú nhỏ nhảy lên chúc mừng mỗi khi học xong, có chuỗi ngày học liên tục hiện ngọn lửa cam, có bảng xếp hạng tuần với những người học khác. Thư thuê một căn hộ nhỏ ở tầng chín, sống một mình, nên mười lăm phút trò chuyện với con cú cũng là niềm vui mỗi tối.
Ba tuần đầu, bài học đúng như mong đợi. Chào hỏi, gọi món, hỏi đường, đặt phòng khách sạn. Thư học đều, chuỗi ngày lên hai mươi mốt, rồi ba mươi. Cô bắt đầu nói được những câu ngắn, tự tin hơn khi đọc thư điện tử của đối tác.
Rồi tới bài thứ ba mươi tám. Bài ấy không có hình con cú, không có nhạc chúc mừng. Màn hình chỉ hiện một câu, giọng đọc là giọng một người phụ nữ, chậm và khẽ: căn bếp này lạnh hơn những phòng khác, phải không bạn.
Những câu tả đúng căn hộ
Thư nhắc lại câu ấy theo yêu cầu, ứng dụng chấm đúng, cho qua bài. Cô nghĩ chắc là bài học về cảm nhận nhiệt độ, chẳng để ý. Nhưng đúng là căn bếp nhà cô lạnh hơn thật. Ngay từ hôm dọn tới, cô đã thấy vậy, dù bếp không có cửa sổ, không có máy lạnh.
Bài thứ ba mươi chín: cánh tủ thứ hai bên trái không đóng chặt được đâu, cứ để nó hé. Thư đứng dậy, đi vào bếp. Cánh tủ thứ hai bên trái đang hé. Nó vẫn hay hé, cô đóng mấy lần không chặt, tưởng bản lề lỏng.
Bài thứ bốn mươi: mỗi sáng có người tưới cây ngoài ban công trước khi bạn thức dậy. Thư bật cười, nhà cô làm gì có ai. Nhưng sáng hôm sau, cô dậy sớm hơn mọi khi, ra ban công. Chậu trầu bà cô quên tưới cả tuần nay đất ướt đẫm, lá còn đọng nước.
Rồi tới bài bốn mươi mốt, câu về tấm rèm. Thư ngồi chết trân trên sofa, tai nghe vẫn đeo. Tấm rèm phòng khách ở ngay sau lưng cô. Cô không quay lại. Cô tắt điện thoại, ngồi yên tới khi nghe tiếng thang máy ngoài hành lang, tiếng người hàng xóm về muộn, mới dám đứng dậy bật hết đèn.
Người học ba nghìn ngày
Sáng ra, Thư lên mạng tìm xem có ai gặp chuyện tương tự với ứng dụng không. Không ai cả. Cô gửi phản hồi cho nhà phát triển, kèm ảnh chụp màn hình bài học. Họ trả lời rất lịch sự rằng hệ thống không có những câu ấy, có thể là lỗi hiển thị, đề nghị cô cập nhật bản mới.
Cô cập nhật. Tối ấy bài học trở lại bình thường, gọi món ở nhà hàng, con cú nhảy lên chúc mừng. Thư thở phào. Rồi cô mở bảng xếp hạng tuần, như thói quen.
Đứng đầu bảng là một tài khoản tên Hạ, ảnh đại diện là chậu trầu bà ngoài ban công, đúng chậu của Thư, chụp từ trong nhà nhìn ra. Chuỗi ngày học của Hạ là ba nghìn hai trăm mười ngày. Gần chín năm không bỏ buổi nào.
Thư bấm vào hồ sơ. Ngôn ngữ đang học không phải tiếng Anh. Mục ngôn ngữ để trống. Dòng giới thiệu chỉ có một câu tiếng Việt: mình học để nói chuyện được với người mới tới ở.
Hỏi chuyện người chủ nhà
Cuối tuần, Thư gọi cho chủ nhà, một bác lớn tuổi sống ở quận khác. Cô hỏi vòng vo một lúc rồi mới hỏi thẳng, trước cô ai ở căn hộ này. Bác im một lúc, rồi kể rằng người thuê trước là một cô giáo dạy ngoại ngữ, ở đó lâu lắm, chăm cây, nấu ăn ngon, hàng xóm ai cũng quý.
Bác bảo cô giáo ấy đi xa đã mấy năm, đồ đạc người nhà về dọn hết, chỉ để lại chậu trầu bà vì bảo nó quen nắng ở đây rồi. Bác nói thêm, giọng nhỏ lại, rằng mấy người thuê sau đều ở không lâu, toàn bảo căn bếp lạnh, tủ bếp hay hé, ngoài ra chẳng có gì.
Thư hỏi cô giáo tên gì. Bác bảo tên Hạ.
Tối ấy Thư không học bài. Cô pha một ấm trà, ngồi ở bàn bếp lạnh, để cánh tủ thứ hai bên trái hé như nó muốn. Cô nói khẽ, bằng tiếng Anh vấp váp mà cô học được: chào chị, em là Thư, em ở đây được ba tháng rồi.
Bài học cuối cùng
Không có gì xảy ra đêm ấy. Không tiếng động, không bóng người sau rèm. Chỉ có căn bếp, lần đầu tiên từ khi Thư dọn tới, ấm lên như mọi phòng khác trong nhà.
Thư vẫn học đều. Ba tháng sau cô đi tập huấn, nói tiếng Anh trôi chảy tới mức đồng nghiệp ngạc nhiên. Đêm cuối trước khi đi, cô mở ứng dụng ra học bài như mọi khi. Màn hình hiện một bài học không có con cú, chỉ có một câu, giọng đọc người phụ nữ ấy, lần này ấm và vui.
Câu ấy là: đi đường bình an nhé, cây để chị tưới cho.
Thư đi ba tuần. Ngày về, cô mở cửa căn hộ, chạy ra ban công. Chậu trầu bà xanh mướt, đất ẩm, có thêm hai chồi non. Trên bảng xếp hạng tuần, tài khoản tên Hạ đã biến mất. Chỉ còn trong danh sách bạn bè của Thư một dòng chữ xám: đã hoàn thành khoá học.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao ứng dụng học ngoại ngữ hay dùng chuỗi ngày học?
Chuỗi ngày học tạo cảm giác tiếc nếu bỏ một buổi, giúp người dùng giữ thói quen học đều đặn. Đây là một cách thiết kế khuyến khích thói quen phổ biến trong nhiều ứng dụng.
Vì sao căn bếp có thể lạnh hơn những phòng khác?
Căn bếp thường có nền gạch, tường ốp đá, ít nắng và đồ đạc bằng kim loại, nên cảm giác mát hơn. Nếu bếp nằm sâu trong nhà, không có cửa sổ đón nắng thì nhiệt độ cũng thấp hơn các phòng hướng ra ngoài.
Vì sao cánh tủ bếp hay tự hé?
Bản lề lỏng, cánh tủ cong nhẹ vì hơi ẩm, hoặc tủ lắp hơi nghiêng đều làm cánh tủ không đóng khít. Chỉnh lại vít bản lề hoặc thay bản lề giảm chấn thường khắc phục được.
Vì sao truyện ma về người ở trước lại phổ biến với người thuê nhà?
Dọn vào một căn nhà từng có người khác sống, ta thường tò mò về họ qua những dấu vết còn lại. Cảm giác sống chung với ký ức của một người lạ dễ trở thành chất liệu cho truyện kể.
Học ngoại ngữ mỗi ngày mười lăm phút có hiệu quả không?
Học ngắn mà đều đặn giúp duy trì thói quen và ôn lại kiến thức thường xuyên. Muốn nói trôi chảy, bạn nên kết hợp thêm luyện nghe nói với người thật và dùng ngôn ngữ trong việc hằng ngày.