Lớp giấy thứ năm có hoa văn chim hạc màu xanh lá, và ngay chỗ Ngân vừa cạy lên, có một dòng chữ viết bằng bút chì: nếu bạn đọc được dòng này thì đừng bóc nữa, và Ngân vẫn bóc.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu, phòng trọ, khu phố và những người trong truyện đều do mình đặt ra. Truyện có những lớp lang như chính những lớp giấy, và lớp cuối cùng là lớp mà nhân vật không chờ đợi nhất.
Căn phòng cũ trong khu tập thể
Ngân hai mươi tuổi, học năm hai mỹ thuật, thuê một căn phòng trong khu tập thể cũ gần trường. Phòng rộng, trần cao, cửa sổ lớn, ánh sáng tốt để vẽ. Chỉ có điều tường dán giấy hoa văn màu vàng cam đã bong tróc nhiều chỗ, nhìn rất cũ.
Bà chủ nhà cho phép cô tự làm lại tường, miễn đừng đập phá. Ngân định bóc lớp giấy cũ, sơn trắng, để dựng giá vẽ. Một chiều thứ bảy, cô mua bình xịt nước, dao cạo, bắt đầu.
Lớp giấy vàng cam bóc ra dễ dàng. Bên dưới là một lớp giấy kẻ sọc nâu. Ngân ngạc nhiên, cô không nghĩ có nhiều lớp. Ở góc tường, trên lớp sọc nâu, có những vạch bút bi nhỏ, như ai đó đánh dấu chiều cao của một đứa trẻ, kèm ghi chú tuổi.
Cô thấy thú vị. Cô là sinh viên mỹ thuật, cô thích những lớp dấu vết thời gian. Cô quyết định bóc tiếp, cẩn thận, chụp ảnh từng lớp.
Mỗi lớp một người
Dưới lớp sọc nâu là lớp hoa hồng nhỏ màu hồng nhạt. Trên đó có một mẩu thơ chép tay bằng mực tím, nét chữ con gái, bài thơ tình học trò. Dưới nữa là một lớp giấy báo cũ dán thay giấy tường, chữ in đã mờ, có ai đó dùng bút đỏ khoanh tròn một mẩu tin tuyển dụng.
Lớp thứ năm là hoa văn chim hạc màu xanh lá, kiểu giấy rất xưa. Trên đó, viết bằng bút chì, là dòng chữ: nếu bạn đọc được dòng này thì đừng bóc nữa.
Ngân ngồi trên ghế, nhìn dòng chữ một lúc lâu. Cô nghĩ có lẽ người thuê trước nào đó đùa. Nét chữ nghiêng, gọn, giống chữ những người học vẽ. Cô chụp ảnh, rồi xịt nước, cạy tiếp.
Mỗi lớp cô bóc, phòng như lạnh thêm một chút. Cô tưởng do nước xịt bay hơi. Đêm ấy cô ngủ không ngon, mơ thấy mình đứng trong căn phòng này, nhưng đồ đạc khác hẳn, có tiếng nhạc từ chiếc đài bán dẫn, có người đang ngồi vẽ bên cửa sổ, quay lưng về phía cô.
Những người từng ở đây
Ngân hỏi bà chủ nhà về những người thuê cũ. Bà kể căn phòng này qua nhiều đời người thuê lắm, toàn sinh viên mỹ thuật vì gần trường, ánh sáng đẹp. Ai cũng ở một hai năm rồi đi.
Bà kể có một người con gái thuê từ rất lâu, học vẽ, giỏi lắm. Cô ấy ở đây suốt những năm học, rồi một hôm dọn đi rất vội, không để lại địa chỉ. Đồ đạc còn lại chỉ có một cuộn giấy dán tường hoa văn chim hạc mới mua, chưa dùng hết.
Ngân hỏi cô ấy tên gì. Bà chủ nhà nghĩ mãi, bảo không nhớ, chỉ nhớ cô ấy hay ngồi vẽ bên cửa sổ, và có thói quen viết chữ lên tường trước khi dán giấy, bảo là để lại lời cho người sau.
Tối ấy, Ngân đứng trước bức tường đã bóc năm lớp. Cô thấy một mép giấy nữa ló ra dưới lớp chim hạc. Lớp thứ sáu.
Lớp trong cùng
Lớp thứ sáu không có hoa văn. Đó là một lớp giấy trắng, mỏng, dán thẳng lên vữa. Ngân bóc một góc rất chậm. Trên lớp vữa ngay sau đó là một dòng chữ viết bằng bút chì.
Dòng chữ ghi: mình đã bóc tới đây rồi, và mình đã dán lại tất cả, mình xin lỗi, bạn sẽ phải dán lại thôi.
Ngân đứng chết lặng. Nét chữ ấy là nét chữ của cô. Không phải giống, mà là của cô: chữ m có cái móc nhỏ cô tập từ hồi lớp một, chữ g kéo dài xuống dưới như cô vẫn viết, dấu chấm tròn cô hay vẽ thành một vòng nhỏ. Cô có thể nhận ra chữ mình ở bất cứ đâu.
Bên dưới dòng chữ, có một ngày tháng. Cô nhìn kỹ. Ngày tháng ấy là ngày hôm nay, nhưng năm thì đã từ rất lâu, lâu tới mức cô chưa ra đời.
Cuộn giấy chim hạc
Ngân không ngủ được suốt đêm ấy. Cô nhìn bức tường, nhìn năm lớp giấy đã bóc nằm dưới sàn, nhìn dòng chữ bút chì. Cô nghĩ tới người con gái học vẽ năm xưa, ngồi bên cửa sổ, quay lưng lại. Cô nghĩ tới giấc mơ.
Gần sáng, cô bỗng thấy mình làm một việc không hiểu vì sao. Cô lấy bút chì, viết lên vữa, ngay dưới dòng chữ cũ, bằng nét chữ của mình: mình cũng đã bóc tới đây, và mình cũng sẽ dán lại.
Cô đi chợ mua hồ dán. Trên đường về, cô ghé một hiệu giấy cũ trong khu tập thể. Trên kệ có một cuộn giấy dán tường hoa văn chim hạc màu xanh lá, cuộn duy nhất. Người bán bảo hàng tồn từ lâu lắm, không ai mua.
Ngân mua nó. Cô dán lại lớp chim hạc, rồi lớp báo cũ, lớp hoa hồng, lớp sọc nâu, lớp vàng cam, như cũ. Trước khi dán lớp chim hạc, cô viết lên giấy một dòng bút chì: nếu bạn đọc được dòng này thì đừng bóc nữa. Cuối năm học, cô dọn đi rất vội, và chỉ để lại một mẩu giấy chim hạc thừa ở góc phòng.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao những căn phòng cũ có nhiều lớp giấy dán tường?
Ngày trước, khi muốn đổi màu tường, nhiều người dán lớp giấy mới chồng lên lớp cũ thay vì bóc bỏ, vì nhanh và rẻ. Qua nhiều đời chủ, tường có thể có nhiều lớp, như những lớp đất ghi lại thời gian.
Vì sao nét chữ được coi là dấu vết rất riêng?
Mỗi người hình thành thói quen cầm bút, độ nghiêng, cách nối nét từ nhỏ, nên chữ viết tay mang những đặc điểm khó lẫn. Vì thế người thân thường nhận ra chữ nhau rất nhanh.
Truyện vòng lặp thời gian có ý nghĩa gì?
Truyện vòng lặp khiến người nghe tự hỏi đâu là điểm bắt đầu. Ở đây, cô gái vừa là người đọc lời cảnh báo vừa là người viết ra nó, một vòng tròn không có lối ra rõ ràng.
Bóc giấy dán tường cũ cần lưu ý gì?
Nên làm ẩm giấy để bóc dễ, dùng dụng cụ cạo đúng cách để không hỏng lớp vữa, đeo khẩu trang vì bụi và nấm mốc có thể tích tụ lâu năm. Nhà thuê thì cần hỏi ý chủ nhà trước.
Truyện có thật không?
Không. Đây là truyện hư cấu, khu tập thể, căn phòng và nhân vật Ngân đều do người viết đặt ra.
