Nếu đứng đủ lâu trên chiếc cầu vượt ấy lúc nửa đêm, bạn sẽ thấy dòng xe phía dưới chạy chậm dần, thưa dần, rồi cũ dần đi, như ai đó đang tua ngược một cuốn phim.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện hôm nay là hư cấu, chiếc cầu vượt, người đàn ông và cả những năm tháng cũ trong truyện đều do mình dựng lên. Truyện này ít rùng rợn, nhiều thương nhớ, nên nếu bạn đang nhớ ai đó, thì mình xin phép trước nhé.
Chiếc cầu vượt trên đường về nhà
Phong bốn mươi hai tuổi, làm quản lý ở một công ty logistics, đêm nào cũng về muộn. Từ văn phòng ra bến xe buýt, anh phải đi qua một chiếc cầu vượt bộ hành bắc ngang đại lộ sáu làn xe. Cầu thép sơn xanh, lan can cao ngang ngực, bậc thang mài nhẵn bóng vì bao nhiêu năm người lên xuống.
Ban ngày cầu đông, người ta đi vội, không ai dừng lại. Nhưng gần nửa đêm thì vắng, chỉ có gió thổi lồng lộng và tiếng xe rít liên hồi dưới chân. Phong có thói quen dừng ở giữa cầu chừng năm phút, tựa lan can, nhìn xuống dòng đèn xe trắng và đỏ chảy về hai phía như hai con sông.
Đó là năm phút duy nhất trong ngày anh không phải nghe điện thoại, không phải trả lời ai. Anh đứng đó, nghĩ về cha.
Cha anh mất cách đây ba năm. Hai cha con ít nói chuyện, từ khi anh lớn thì càng ít. Đám tang xong, Phong mới nhận ra mình không nhớ lần cuối cùng hai người ngồi với nhau lâu hơn một bữa cơm là khi nào.
Dòng xe bắt đầu thưa dần
Đêm ấy, Phong đứng lâu hơn thường lệ. Mười phút, rồi mười lăm phút. Anh mệt tới mức không muốn nhấc chân. Dưới chân, dòng xe vẫn chảy, nhưng anh bỗng nhận ra nó đang thưa đi.
Không phải thưa vì khuya. Những chiếc ô tô biến mất trước, từng chiếc một, như chưa từng có. Rồi những chiếc xe máy đời mới cũng ít dần, thay vào là những chiếc xe máy kiểu cũ, đèn vàng vọt, tiếng máy bành bạch. Những toà nhà kính hai bên đường tối đi từng tầng, thấp xuống, thành những dãy nhà ống mái ngói với những ô cửa sổ sáng ánh đèn tuýp.
Phong bám chặt lan can. Anh nhìn quanh, chiếc cầu vẫn là chiếc cầu thép sơn xanh, gió vẫn thổi, nhưng dưới chân anh, thành phố đang trẻ lại. Biển quảng cáo điện tử ở ngã tư tắt ngấm, thay bằng một tấm pa nô vẽ tay. Mùi khói xe đổi thành mùi than tổ ong từ những bếp hàng rong ven đường.
Rồi những chiếc xe máy cũng thưa dần. Đại lộ sáu làn giờ chỉ còn hai làn, dòng xe đạp lặng lẽ trôi, lác đác vài chiếc xích lô chở khách, tiếng chuông xe đạp kính coong kính coong vọng lên tận chỗ anh đứng.
Chiếc xe đạp có đứa trẻ ngồi đằng trước
Phong nhận ra con đường này. Đây đúng là con đường anh đi học hồi tiểu học, khi nhà anh còn ở khu tập thể phía cuối phố. Mỗi sáng cha chở anh trên chiếc xe đạp cũ, anh ngồi trên cái ghế mây nhỏ buộc ở gióng ngang đằng trước, hai tay nắm ghi đông cạnh tay cha.
Anh nhìn xuống đám xe đạp đang trôi, tim đập dồn. Và rồi anh thấy nó. Một chiếc xe đạp màu xanh rêu, ghi đông cong, cái ghế mây nhỏ ở đằng trước. Trên ghế là một cậu bé chừng bảy tuổi, đội mũ cối nhỏ, mặc áo len cổ lọ màu đỏ, đang ngoái lên nói gì đó với người đạp xe.
Người đạp xe là một người đàn ông chừng ba mươi tuổi, gầy, tóc cắt ngắn, mặc áo sơ mi bỏ trong quần. Ông vừa đạp vừa cúi xuống nghe đứa trẻ, rồi cười, cái cười mà Phong đã quên mất từ bao giờ.
Phong muốn gọi, nhưng cổ họng anh nghẹn lại. Anh chỉ đứng đó, nhìn chiếc xe đạp chầm chậm tiến về phía chân cầu.
Người đạp xe ngẩng lên
Chiếc xe đạp đi tới ngay dưới chân cầu thì chậm lại. Cậu bé trên ghế mây chỉ tay lên chiếc cầu, chỉ đúng chỗ Phong đang đứng, rồi ngoái lại nói gì đó với cha.
Người đàn ông ngẩng đầu lên. Giữa khoảng không của gió và đèn đường, hai ánh mắt gặp nhau. Phong thấy rõ khuôn mặt ấy, đôi lông mày rậm, nếp nhăn nơi khoé mắt khi cười. Cha anh nhìn anh một lúc lâu, như nhận ra một người quen. Rồi ông nhấc một tay khỏi ghi đông, vẫy anh.
Phong giơ tay vẫy lại. Nước mắt anh chảy ra từ lúc nào không biết. Chiếc xe đạp đi qua chân cầu, khuất dưới gầm cầu, và khi anh chạy sang phía lan can bên kia để nhìn theo, thì dòng ô tô đã ùa về, đèn pha chói loá, tiếng còi inh ỏi. Những toà nhà kính sáng rực trở lại. Đồng hồ trên điện thoại chỉ mười hai giờ năm phút.
Chủ nhật tuần ấy, Phong về quê, ngồi với mẹ cả buổi chiều. Anh hỏi mẹ hồi bé anh hay chỉ lên cái gì trên đường đi học. Mẹ nghĩ một lúc rồi cười, bảo con hay chỉ lên trời, bảo cha nhìn kìa, có chú nào đứng trên cao vẫy con. Cha con lần nào cũng ngẩng lên vẫy lại, dù chẳng thấy ai.
Năm phút trên cầu mỗi đêm
Từ đó, Phong vẫn dừng ở giữa cầu năm phút mỗi đêm. Thành phố dưới chân không bao giờ trẻ lại nữa. Dòng xe vẫn ồn ào, đèn vẫn chói, toà nhà vẫn cao.
Nhưng anh không còn đứng đó để trốn điện thoại. Anh đứng đó để gọi cho con trai mình, đứa con đang học năm cuối cấp ba, hỏi hôm nay con học thế nào, có mệt không.
Con trai anh ban đầu ngạc nhiên, trả lời nhát gừng. Dần dần, những cuộc gọi dài ra, năm phút thành mười phút, có hôm thành nửa tiếng, khi anh đã xuống khỏi cầu từ lâu, đứng ở bến xe buýt mà vẫn chưa chịu cúp máy.
Có lần con hỏi sao dạo này cha hay gọi thế. Phong nhìn xuống dòng xe, nghĩ tới cái vẫy tay trong đêm, rồi bảo: vì cha sợ một ngày nào đó cha chỉ còn đứng trên cao mà vẫy con thôi.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao ký ức tuổi thơ hay ùa về khi đứng ở nơi cao nhìn xuống?
Nhìn thành phố từ trên cao giúp mình tách ra khỏi nhịp sống thường ngày, có khoảng lặng để suy nghĩ. Những con đường quen thuộc bên dưới là manh mối gợi lại ký ức, nhất là những con đường mình từng đi qua mỗi ngày khi còn nhỏ.
Vì sao truyện xuyên thời gian lại hay xuất hiện trong truyện ma?
Cả hai đều chơi với một mong ước rất người: được gặp lại người đã khuất hay thời mình đã mất. Truyện ma dùng cánh cửa thời gian để nhân vật nói nốt điều chưa kịp nói, và người nghe thấy mình trong đó.
Trẻ con ngày xưa đi học bằng xe đạp ngồi ở đâu?
Nhiều gia đình buộc một chiếc ghế nhỏ bằng mây hoặc sắt ở gióng ngang hay ở yên sau để chở con. Đó là hình ảnh quen thuộc trong ký ức của nhiều người lớn lên ở thành phố những năm trước.
Đứng lâu trên cầu vượt ban đêm có an toàn không?
Cầu vượt bộ hành thường có lan can chắc chắn, nhưng ban đêm vắng người nên vẫn cần cẩn thận. Đừng trèo hay ngồi lên lan can, giữ đồ đạc cẩn thận và chọn cầu có đèn sáng.
Vì sao nỗi nhớ người đã khuất hay đến vào ban đêm?
Ban đêm mình ít việc để làm, ít người để nói chuyện, nên những cảm xúc bị gác lại trong ngày mới có chỗ để trồi lên. Nếu nỗi buồn kéo dài và nặng nề, nói chuyện với người thân hoặc chuyên gia tâm lý sẽ giúp ích nhiều.
