Thảo gõ chữ ừ, bàn phím gợi ý chữ dạ. Thảo gõ chữ đi chơi không, bàn phím gợi ý thêm đằng sau ba chữ: về sớm nghen con.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu, cô sinh viên, chiếc điện thoại cũ và những người trong truyện đều do mình nghĩ ra. Còn bàn phím trong máy bạn thì chắc cũng đang học cách bạn nói chuyện mỗi ngày đó.
Chiếc điện thoại mua lại giá rẻ
Thảo học năm hai, làm thêm ở quán trà sữa, tiền nào cũng phải tính. Khi điện thoại cũ hỏng màn hình, cô mua lại một chiếc ở tiệm điện thoại cũ gần trường. Máy còn mới, giá rẻ bất ngờ, chủ tiệm bảo máy được cài đặt lại sạch sẽ rồi.
Mấy hôm đầu mọi thứ bình thường. Thảo đăng nhập tài khoản, tải lại ứng dụng, nhắn tin với bạn bè như cũ. Chỉ có bàn phím là hơi lạ, nó gợi ý những chữ cô không bao giờ dùng.
Gõ chữ ăn, nó gợi ý ăn cơm chưa con. Gõ chữ trời, nó gợi ý trời đất ơi. Gõ chữ nhớ, nó gợi ý nhớ mặc áo ấm. Thảo bật cười, chụp màn hình gửi nhóm bạn, bảo máy này chắc của một bà mẹ nào đó.
Cô vào cài đặt, bấm xoá dữ liệu bàn phím đã học. Máy báo xoá xong. Hôm sau, những gợi ý ấy vẫn còn nguyên, có khi còn nhiều hơn.
Những tin nhắn tự đổi giọng
Rồi những tin nhắn bắt đầu thay đổi. Thảo gõ một câu, bấm gửi, và trong khung chat hiện lên một câu khác, gần giống mà không giống. Cô gõ: tối nay đi ăn lẩu đi. Tin gửi đi là: tối nay đi ăn lẩu đi, mà nhớ về sớm.
Cô gõ: ok. Tin gửi đi là: ừ, được rồi con. Lần đầu, cô tưởng mình bấm nhầm gợi ý. Lần thứ mười, cô biết không phải vậy.
Bạn bè bắt đầu trêu. Thảo dạo này nói chuyện như bà già. Thảo nhắn tin nghe hiền quá, có phải Thảo không đó. Có đứa còn hỏi nghiêm túc cô có chuyện gì buồn không, sao lúc nào cũng dặn mọi người giữ sức khoẻ.
Thảo thử nhắn bằng máy tính, bằng điện thoại của bạn cùng phòng. Mọi thứ bình thường. Chỉ có chiếc điện thoại này, chỉ có bàn phím này, là đang nói thay cô.
Chữ tự gõ lúc nửa đêm
Một đêm, Thảo thức dậy lúc hai giờ vì nghe tiếng gõ phím lách cách. Tiếng rung nhẹ mà bàn phím phát ra mỗi khi chạm phím. Cô với tay lấy điện thoại trên kệ. Màn hình sáng, đang mở khung nhắn tin với một số máy cô không lưu, và dòng chữ trong ô soạn thảo đang tự hiện ra từng chữ một.
Con ơi, mẹ đây. Mẹ gọi không được. Con ăn uống có đủ không. Ngoài ấy lạnh không con.
Thảo ném điện thoại xuống nệm. Dòng chữ vẫn tiếp tục hiện. Rồi tin nhắn tự gửi đi. Không có trả lời. Thảo mở lịch sử ra xem, thấy hàng chục tin nhắn như thế gửi tới cùng một số, đêm nào cũng có, từ hôm cô mua máy. Không tin nào được trả lời.
Cô gọi thử số ấy. Một giọng thanh niên bắt máy, ngái ngủ, bực bội. Thảo lắp bắp xin lỗi, hỏi anh có quen ai dùng chiếc điện thoại này trước đây không.
Người mẹ chưa kịp gửi
Người thanh niên im lặng rất lâu. Rồi anh nói giọng khác hẳn, nhỏ lại. Anh làm việc ở nước ngoài ba năm. Mẹ anh ở quê, mua điện thoại mới để nhắn tin với anh, tập gõ chữ suốt mấy tháng, gõ chậm lắm, sai chính tả nhiều lắm. Bà mất đột ngột hồi đầu năm, anh không về kịp.
Gia đình bán chiếc điện thoại ấy cho tiệm, vì không ai trong nhà muốn nhìn thấy nó. Anh bảo mấy tháng nay anh nhận được những tin nhắn lạ từ một số không quen, đọc thấy giống cách mẹ nói quá, nhưng anh tưởng là lừa đảo nên không dám trả lời. Anh đã chặn số ấy.
Thảo ngồi im trong bóng tối. Cô hiểu rồi. Bàn phím không học từ cô. Nó học từ người cũ, một bà mẹ ở quê tập gõ từng chữ để nói với con, và những gì bà chưa kịp gửi vẫn còn nằm đâu đó trong chiếc máy.
Cô hỏi anh có muốn đọc không. Anh không trả lời ngay. Cô nghe tiếng anh thở mạnh qua điện thoại, rồi một tiếng dạ rất khẽ.
Tin nhắn cuối cùng
Thảo chụp màn hình toàn bộ những tin nhắn trong máy, gửi cho anh. Hơn hai trăm tin. Hỏi ăn uống, dặn mặc ấm, kể chuyện con gà mái đẻ, chuyện cây ổi sau nhà ra trái. Những câu ngắn, sai chính tả, đầy dấu chấm than.
Anh nhắn lại một chữ: cảm ơn. Rồi anh gỡ chặn số máy ấy. Đêm đó, lần đầu tiên, bàn phím không tự gõ gì nữa. Thảo nằm nhìn trần nhà, lòng nặng trĩu mà nhẹ nhõm, như vừa đưa giùm một bức thư tới đúng tay người nhận.
Sáng hôm sau, cô gõ chữ ăn, bàn phím chỉ gợi ý ăn sáng, ăn trưa, như mọi chiếc điện thoại khác. Cô gõ chữ nhớ, nó gợi ý nhớ nha, nhớ đó. Tất cả những gợi ý cũ đều biến mất.
Chỉ có một lần, rất lâu sau đó, khi Thảo gọi về cho mẹ mình và gõ dòng chữ mẹ ơi con, bàn phím hiện lên một gợi ý duy nhất mà cô không bao giờ quên: con thương mẹ.
Câu hỏi thường gặp
Bàn phím đoán chữ học thói quen của người dùng thế nào?
Bàn phím ghi nhớ những từ và cụm từ người dùng hay gõ để gợi ý nhanh hơn. Dữ liệu này có thể lưu trên máy hoặc đồng bộ theo tài khoản, nên nếu chưa xoá kỹ hay chưa đăng xuất tài khoản cũ, gợi ý của người trước có thể còn lại.
Mua điện thoại cũ nên làm gì để xoá sạch dữ liệu chủ cũ?
Nên khôi phục cài đặt gốc ngay khi nhận máy, kiểm tra máy đã gỡ hết tài khoản của chủ cũ, rồi mới đăng nhập tài khoản của mình. Người bán cũng nên tự làm việc này trước khi bán để bảo vệ thông tin cá nhân.
Vì sao truyện ma về sự bị thay thế lại đáng sợ?
Cảm giác giọng nói, lời lẽ của mình không còn là của mình đánh vào thứ riêng tư nhất của con người là bản sắc. Nhiều truyện dân gian có mô típ hồn nhập xác, và phiên bản công nghệ của nó là máy móc nói thay ta.
Vì sao những tin nhắn của cha mẹ lớn tuổi lại khiến người ta xúc động?
Những tin nhắn vụng về, sai chính tả cho thấy sự cố gắng học một thứ mới chỉ để giữ liên lạc với con. Khi người thân không còn, những dòng chữ ấy trở thành kỷ vật quý vì mang đúng giọng nói của họ.
Làm sao vượt qua cảm giác có lỗi vì không kịp về khi người thân mất?
Cảm giác có lỗi là phản ứng rất thường gặp khi chịu tang, nhất là với người ở xa. Chia sẻ với người thân, bạn bè, hoặc tìm chuyên gia tư vấn tâm lý có thể giúp nỗi đau dịu đi theo thời gian.