Đường hầm ấy chỉ dài hơn một cây số, xe khách chạy qua chưa tới hai phút, vậy mà đêm ấy cả xe đã ngồi trong đó mười phút, và vẫn chưa thấy lối ra.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu do mình viết, chuyến xe, đường hầm và hành khách đều là nhân vật đặt ra, không gắn với con đèo hay đường hầm có thật nào. Bạn nhìn đồng hồ giúp mình trước khi nghe nhé.
Chuyến xe khách qua đèo
Khánh đi chuyến xe khách giường nằm từ miền Trung ra Bắc, ngồi ghế đầu ngay sau lưng bác tài. Cô thích chỗ ấy vì nhìn được đường. Xe chạy đêm, qua những khúc cua uốn lượn, đèn pha cắt màn sương thành những dải trắng.
Gần mười một giờ đêm, xe tới chân một con đèo lớn. Bác tài bảo đi đường hầm cho nhanh, đỡ phải leo đèo. Đường hầm xuyên núi, dài khoảng một cây số, có đèn sáng suốt, xe chạy qua chưa đầy hai phút.
Khánh nhìn đồng hồ điện thoại. Mười giờ năm mươi tám. Xe chui vào miệng hầm. Ánh đèn vàng hai bên tường hầm hắt vào trong xe, chạy qua từng nhịp, đều đặn như tiếng tích tắc.
Trong hầm có tiếng ù ù của quạt thông gió, tiếng bánh xe trên mặt đường nhẵn, tiếng máy xe dội lại từ vòm bê tông. Khánh tựa đầu vào kính, thiu thiu ngủ.
Hầm mãi không hết
Cô tỉnh dậy vì tiếng bác tài lẩm bẩm. Nhìn ra, xe vẫn đang trong hầm, đèn vàng vẫn chạy qua từng nhịp. Cô nhìn đồng hồ. Mười một giờ lẻ tám phút. Đã mười phút trôi qua.
Bác tài nhìn đồng hồ trên bảng điều khiển, rồi nhìn phía trước. Đường hầm thẳng tắp, đèn vàng nối nhau mãi về phía xa, không thấy miệng hầm. Bác bảo phụ xe: đường hầm này bác đi trăm lần rồi, có bao giờ dài thế này đâu.
Phụ xe bật định vị trên điện thoại. Chấm xanh đứng yên ngay giữa núi, không nhúc nhích. Vài hành khách tỉnh dậy, ngó ra ngoài, xì xào. Một người bảo chắc tắc đường. Nhưng xe vẫn đang chạy, đều đều, bốn mươi cây số một giờ.
Rồi Khánh để ý làn đường ngược chiều.
Những chiếc xe đời cũ ở làn ngược chiều
Một chiếc xe tải chạy ngược chiều lướt qua. Nó là một chiếc xe tải cũ kiểu đầu tròn, sơn xanh lá đã bạc, đèn pha tròn, ánh đèn vàng vọt chứ không trắng xanh như xe bây giờ. Thùng xe phủ bạt, có chữ viết tay bằng sơn trắng.
Rồi một chiếc xe khách cũ, thân sơn hai màu, cửa sổ kéo kính, bên trong có người ngồi, đèn trần vàng. Rồi một chiếc xe máy loại hai thì, ống xả kêu bành bạch, người lái đội mũ cối. Rồi một chiếc xe con kiểu dáng vuông vức mà Khánh chỉ thấy trong ảnh cũ.
Chiếc nào cũng bật đèn vàng. Chiếc nào cũng chạy chậm, thong thả, đi về phía miệng hầm đằng sau. Không có chiếc xe hiện đại nào.
Cả xe khách im phăng phắc. Bác tài siết chặt vô lăng, mồ hôi chảy dọc thái dương. Khánh nghe rõ tiếng bác lẩm bẩm: đừng nhìn, đừng bấm còi, cứ đi thẳng.
Lối ra
Không ai biết đã bao lâu. Khánh không dám nhìn đồng hồ nữa. Cô nhắm mắt, nghe tiếng bánh xe, tiếng quạt thông gió, tiếng xe ngược chiều lướt qua, mỗi chiếc một âm thanh cũ kỹ khác nhau.
Rồi bỗng có một luồng gió lạnh ùa vào. Khánh mở mắt. Xe đã ra khỏi hầm. Trước mặt là con đường đèo uốn lượn, sương trắng, đèn pha cắt sương thành những dải sáng. Bên kia đường, một chiếc xe container hiện đại chạy ngược chiều, đèn pha trắng xanh chói mắt.
Cả xe thở phào. Có người cười run run. Bác tài tấp xe vào lề, châm điếu thuốc, tay vẫn còn run.
Khánh nhìn đồng hồ điện thoại. Mười giờ năm mươi chín phút. Một phút sau lúc vào hầm.
Một giờ bị lấy mất
Không phải chỉ điện thoại của cô. Đồng hồ trên bảng điều khiển, đồng hồ đeo tay của bác tài, điện thoại của mọi hành khách, tất cả đều chỉ mười giờ năm mươi chín. Nhưng ai cũng nhớ rõ đã ngồi trong hầm ít nhất mười phút, có người bảo nửa giờ.
Phụ xe thử gọi điện về nhà xe. Nhân viên trực bảo xe vừa qua trạm thu phí trước hầm đúng một phút trước, mọi thứ bình thường.
Sáng hôm sau, xe tới nơi sớm hơn dự kiến đúng một giờ. Bác tài bảo chưa bao giờ chạy nhanh như vậy. Khánh không nói gì. Cô chỉ nhớ những chiếc xe đời cũ bật đèn vàng, những người ngồi bên trong, thong thả đi về phía miệng hầm đằng sau.
Cô không biết họ đi về đâu. Cô chỉ biết rằng một giờ đêm ấy đã bị lấy đi khỏi cuộc đời cô, và đâu đó trong lòng núi, có thể có một chiếc xe khách giường nằm đang chạy mãi, mãi, trong ánh đèn vàng, chở theo một cô gái tựa đầu vào kính.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao trong đường hầm khó ước lượng thời gian?
Trong hầm, cảnh vật lặp lại đều đặn, không có mốc nhận biết như cây cối, nhà cửa, ánh sáng trời. Não mất điểm tựa để đo thời gian, nên ta dễ cảm thấy đã đi lâu hơn hoặc nhanh hơn thực tế.
Đèn trong đường hầm thường có màu vàng vì sao?
Nhiều đường hầm dùng đèn ánh vàng vì loại đèn này xuyên khói bụi tốt và từng tiết kiệm điện. Ngày nay nhiều nơi chuyển sang đèn trắng, nhưng ánh vàng vẫn rất quen thuộc trong ký ức người đi đường.
Cảm giác lạc thời gian khi đi xe đêm đến từ đâu?
Ngủ chập chờn, mệt mỏi và cảnh vật tối đen làm não khó theo dõi thời gian. Tỉnh dậy giữa chặng, ta thường không chắc đã ngủ bao lâu.
Mô típ đường hầm thời gian có trong văn hoá đại chúng không?
Có. Đường hầm là hình ảnh quen thuộc trong truyện giả tưởng và phim ảnh về du hành thời gian, vì nó là lối đi khép kín nối hai đầu không nhìn thấy nhau.
Đi qua đường hầm cần lưu ý gì về an toàn?
Bật đèn, giữ khoảng cách, không dừng đỗ tuỳ tiện, không vượt ẩu và tuân theo biển báo. Trong hầm, tầm nhìn và không gian xoay xở hạn chế hơn ngoài trời.
