Xe chạy suốt sáu tiếng qua hai con đèo, vậy mà khi kéo rèm ra lúc trời sáng, cả bốn mươi hành khách đều thấy cùng một cảnh: chiếc xe đang đỗ ngay trong bến, đúng chỗ tối qua nó xuất phát.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu, nhà xe, bến xe và hành khách đều do mình tưởng tượng. Truyện này có một vòng lặp, và cách thoát ra đơn giản tới mức có lẽ bạn đã đoán được trước cả nhân vật.
Sáng thứ nhất
Chuyến xe giường nằm khởi hành từ bến tỉnh lúc mười giờ tối, dự kiến bốn giờ sáng tới thành phố. Đêm ấy trời trong, đường vắng, bác tài chạy đều tay. Hành khách ngủ ngon, chỉ thỉnh thoảng có người tỉnh dậy uống nước.
Bốn giờ rưỡi, phụ xe bật đèn, gọi khách dậy. Mọi người lục tục kéo rèm, xách đồ, bước xuống. Rồi ai cũng khựng lại. Đây không phải bến xe thành phố. Đây là bến xe tỉnh, với cái mái tôn cũ, hàng cây bàng, quầy bánh mì của bà cụ mà họ vừa mua tối qua.
Bác tài sững sờ. Bác thề đã chạy cả đêm, đã qua hai con đèo, đã dừng ở trạm nghỉ quen. Đồng hồ công tơ mét chỉ đúng quãng đường. Bình dầu vơi đúng mức. Nhưng xe thì đang đỗ ở bến cũ.
Nhà xe xin lỗi rối rít, cho khách đi chuyến sáng không lấy thêm tiền. Mọi người tặc lưỡi, tưởng bác tài mệt quá, lạc đường, vòng về lúc nào không biết.
Sáng thứ hai, sáng thứ ba
Nhưng chuyến sáng ấy bị hoãn vì hỏng xe. Gần như toàn bộ hành khách hôm trước lại lên đúng chuyến đêm hôm sau, cùng bác tài, cùng chiếc xe, vì đó là chuyến duy nhất còn chỗ.
Lần này phụ xe thức trắng. Cậu ngồi ghế đầu, nhìn đường suốt đêm, ghi lại từng cột cây số, từng trạm dừng, chụp ảnh từng biển báo. Mọi thứ đều bình thường. Gần bốn giờ, xe vào ngoại ô thành phố, cậu thấy rõ những tòa nhà cao, những dãy đèn đường.
Cậu chợp mắt đúng một phút. Mở mắt ra, xe đang đỗ trong bến tỉnh. Bà cụ bán bánh mì đang dọn hàng, nhìn họ như nhìn những người quen.
Sáng thứ ba cũng vậy. Hành khách bắt đầu hoảng. Có người khóc, có người đòi xuống, nhưng đi xe khác thì không ai còn vé. Chẳng hiểu sao, tất cả đều cảm thấy mình phải đi đúng chiếc xe này.
Những người cùng chuyến
Đêm thứ tư, trước khi lên xe, bác tài gọi mọi người lại dưới mái tôn bến xe. Bác bảo, chạy xe ba chục năm, bác chưa gặp chuyện này. Bác không biết làm gì, chỉ biết hỏi: có ai trên chuyến này đang có việc gì chưa xong không.
Mọi người nhìn nhau. Một bà mẹ bảo bà lên thành phố thăm con, việc ấy chưa xong, nhưng chưa đến được thì sao xong. Một anh công nhân bảo anh đi làm lại sau Tết. Một cô sinh viên bảo đi thi. Toàn những việc ở phía trước.
Ngồi ở góc là một chàng trai tên Đạt, từ đầu tới giờ im lặng. Bác tài hỏi tới anh. Đạt ngập ngừng một lúc, rồi kể. Anh về quê thăm mẹ một tuần, hôm đi mẹ tiễn ra tận bến, dặn tới nơi thì gọi về cho mẹ yên tâm.
Đêm thứ nhất, xe tới, anh mệt quá, quên gọi. Đêm thứ hai, thứ ba, anh còn đang rối với chuyện xe quay về, cũng không gọi. Anh nghĩ đằng nào mình cũng chưa tới, có gì mà báo.
Một cuộc gọi
Bác tài nhìn Đạt, rồi nhìn đồng hồ. Mười giờ kém năm. Bác bảo, giờ này chắc mẹ cậu còn thức. Gọi đi.
Đạt bấm số. Chuông đổ một hồi, rồi giọng một bà mẹ quê vang lên, khàn khàn, lo lắng. Bà hỏi con tới chưa, sao mấy hôm không gọi, mẹ ngồi cạnh điện thoại ba đêm không ngủ, đêm nào cũng ra bến ngó.
Đạt nghẹn lời. Anh nói con xin lỗi, con chưa tới, xe gặp chút chuyện, con khỏe, mẹ đừng lo. Tới nơi con gọi ngay. Anh nghe bên kia mẹ thở ra một hơi rất dài, như vừa đặt được một hòn đá xuống. Bà bảo thôi mẹ đi ngủ đây.
Cả bến xe lặng im nghe cuộc gọi. Khi Đạt cúp máy, bà mẹ đi thăm con là người đầu tiên vỗ vai anh. Rồi ai nấy cũng lấy điện thoại ra, nhắn cho người nhà một câu: con lên xe rồi.
Sáng thứ năm
Đêm thứ tư, xe chạy như mọi đêm. Phụ xe lại thức. Bốn giờ, xe vào ngoại ô. Bốn giờ hai mươi, xe vào bến thành phố, đúng bến, đúng giờ. Không ai chợp mắt. Không ai dám chợp mắt.
Khi cửa xe mở, hành khách bước xuống bến thành phố, nhìn những tòa nhà, những chiếc xe ôm đang chờ khách, có người bật cười, có người ôm nhau. Bác tài ngồi lại trong cabin, châm điếu thuốc, tay hơi run.
Việc đầu tiên Đạt làm khi đặt chân xuống bến là gọi về cho mẹ. Lần này anh không quên. Lần này anh nói: con tới rồi mẹ ạ.
Bà cụ bán bánh mì ở bến tỉnh, sau này được nghe kể lại, chỉ cười. Bà bảo ở cái bến này, mẹ nào cũng ra tiễn con rồi về ngồi canh điện thoại. Có khi lời dặn của mẹ nặng tới mức giữ được cả một chiếc xe, cho tới khi đứa con nhớ ra mà gọi về.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao truyện vòng lặp thời gian thường có một lời giải?
Truyện vòng lặp hay dùng cấu trúc thử thách, nhân vật phải nhận ra và sửa một điều gì đó mới thoát được. Cấu trúc này làm người nghe vừa hồi hộp vừa có cảm giác thỏa mãn khi vòng lặp khép lại.
Vì sao chợp mắt một chút mà tưởng như đã ngủ lâu?
Những giấc ngủ rất ngắn khi mệt có thể làm ta mất cảm giác thời gian, tỉnh dậy bối rối không biết mình đang ở đâu. Người lái xe đường dài vì vậy không bao giờ nên cố chống chọi với cơn buồn ngủ.
Vì sao cha mẹ hay dặn con tới nơi thì gọi về?
Với người ở nhà, quãng thời gian người thân đi đường là lúc lo lắng nhất vì không biết chuyện gì đang xảy ra. Một cuộc gọi ngắn giúp họ yên tâm và ngủ được.
Đi xe đêm có nên ngủ hay thức?
Hành khách nên ngủ để có sức, nhưng hãy cất đồ quý vào túi để sát người và đặt báo thức trước giờ tới bến. Người lái xe và phụ xe thì cần thay phiên nhau, không ai nên thức trắng nhiều đêm liền.
Vì sao truyện ma về lời hứa với cha mẹ hay chạm lòng người nghe?
Ai cũng từng quên một cuộc gọi, một lời hứa nhỏ với cha mẹ. Truyện ma kiểu này phóng đại cái giá của sự quên lãng để nhắc nhở nhẹ nhàng, không dọa nạt.
