Ba giờ sáng, khi cả đoàn tàu đã ngủ say, Duyên nghe tiếng bánh xe nhựa lăn lộc cộc trên hành lang, kèm theo một giọng rao nho nhỏ: bánh mì, nước suối đây, ai dùng gì không.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu, chuyến tàu, nhân viên và hành khách đều do mình tưởng tượng. Đây là chuyện về một chiếc xe đẩy biết đi đúng chỗ cần đến.
Ca trực đêm của Duyên
Duyên làm nhân viên phục vụ toa trên tàu khách tuyến dài được một năm. Ca của cô gồm phát chăn gối, soát vé, nhắc khách giữ đồ, và trực đêm ở phòng nhỏ đầu toa. Xe đẩy bán đồ ăn uống chỉ chạy tới mười hai giờ đêm, sau đó được khóa lại ở toa ăn.
Đêm ấy tàu chạy qua vùng đồi, đường ray nhiều khúc cua, toa lắc lư nhẹ. Duyên ngồi trong phòng trực, đọc sổ ghi chép, thỉnh thoảng gà gật.
Gần ba giờ, cô nghe tiếng bánh xe lăn trên sàn hành lang. Lộc cộc, lộc cộc, đều đều, kèm theo tiếng chai nước va vào nhau leng keng. Rồi một giọng phụ nữ rao rất khẽ, rất quen: bánh mì, nước suối đây.
Duyên đứng dậy. Ca bán hàng đã nghỉ từ lâu, chị Hằng phụ trách xe đẩy đã đi ngủ ở toa ăn. Không ai được phép đẩy xe lúc này.
Chiếc xe đẩy không người
Cô mở cửa phòng trực. Hành lang dài, ánh đèn ngủ vàng nhạt. Ở cuối hành lang, chiếc xe đẩy bán hàng đang chầm chậm lăn đi, quay lưng về phía cô. Phía sau xe không có ai đẩy.
Duyên đứng sững. Tiếng rao vẫn vang lên, nhỏ dần theo xe. Chiếc xe lăn qua cửa nối toa, cánh cửa tự trượt mở rồi khép lại phía sau nó.
Cô sợ, nhưng trách nhiệm của nhân viên toa không cho phép cô quay lại phòng nằm. Một chiếc xe đẩy nặng lăn tự do trên tàu là nguy hiểm. Cô cầm đèn pin, đi theo.
Chiếc xe đi qua toa này sang toa khác. Mỗi lần Duyên sắp đuổi kịp, nó lại vừa qua một cánh cửa. Tiếng rao vẫn dẫn đường. Cô đi qua bốn toa, tới toa giường nằm cuối cùng của đoàn tàu.
Ông cụ ở khoang cuối
Ở toa cuối, chiếc xe đẩy dừng lại trước một khoang. Tiếng rao im bặt. Duyên bước tới, tim đập thình thịch. Từ trong khoang vọng ra một tiếng thở khò khè, đứt quãng.
Cô mở cửa khoang. Một ông cụ nằm ở giường dưới, mặt tái, tay ôm ngực, thở rất khó khăn. Ba hành khách khác trong khoang vẫn ngủ say, không ai hay biết. Ông cụ đi một mình, chiếc túi thuốc rơi dưới gầm giường.
Duyên bật đèn, gọi người cùng khoang dậy, nâng ông cụ ngồi dậy cho dễ thở, tìm túi thuốc. Cô gọi bộ đàm báo trưởng tàu. Trên tàu có một hành khách là bác sĩ, được mời tới ngay. Bác sĩ kiểm tra, hướng dẫn ông cụ dùng đúng loại thuốc mang theo, rồi đề nghị trưởng tàu liên lạc với ga phía trước chuẩn bị xe cấp cứu.
Tới ga, ông cụ được đưa xuống, tỉnh táo, nắm tay Duyên cảm ơn mãi. Bác sĩ bảo nếu phát hiện muộn thêm một lúc, mọi chuyện có thể đã khác.
Chị Hằng và người bán hàng cũ
Mọi việc xong xuôi, Duyên mới nhớ tới chiếc xe đẩy. Cô quay lại toa cuối. Hành lang trống không. Cô chạy về toa ăn. Chiếc xe đẩy vẫn ở đó, khóa xích cẩn thận vào thanh vịn, bánh xe còn chèn gỗ, đúng như lúc chị Hằng khóa lại từ nửa đêm.
Sáng ra, Duyên kể cho chị Hằng. Chị Hằng nghe, không ngạc nhiên lắm. Chị kể chiếc xe đẩy ấy ngày trước là của cô Lý, người bán hàng trên tàu này mấy chục năm, nghỉ hưu rồi mất cách đây mấy năm.
Cô Lý nổi tiếng chu đáo. Đêm nào đẩy xe đi bán cô cũng ngó vào từng khoang, ai say xe thì cho gừng, ai ốm thì gọi nhân viên, cụ già nào đi một mình cô đều nhớ mặt để ghé hỏi thăm. Cánh nhân viên tàu bảo, có cô Lý trên tàu thì yên tâm hơn có cả bác sĩ.
Chị Hằng nói, mấy năm nay thỉnh thoảng có nhân viên kể nghe tiếng xe đẩy lúc nửa đêm, nhưng chưa ai đi theo. Duyên là người đầu tiên.
Ghé qua từng khoang
Từ đêm ấy, Duyên có thêm một thói quen. Ca trực đêm, cứ khoảng hai ba giờ sáng, cô lại đi một vòng qua các toa, ghé nhìn vào những khoang có người già đi một mình, có trẻ nhỏ, có người lúc lên tàu trông mệt mỏi.
Cô không còn nghe tiếng xe đẩy nữa. Có lẽ không cần nữa. Nhưng có những đêm, khi cô đi qua toa ăn, chiếc xe đẩy khóa xích ở góc khẽ rung lên, chai nước va vào nhau leng keng, như có ai vỗ vai khen.
Vài tháng sau, Duyên nhận được một lá thư gửi qua ga, của ông cụ năm ấy. Ông cảm ơn cô, nói ông đã khỏe, và hỏi thăm cô bán hàng có giọng rao nho nhỏ đã gõ cửa khoang đánh thức ông đêm đó, để ông kịp cảm ơn luôn cả cô ấy.
Duyên đọc thư cho chị Hằng nghe. Hai người im lặng một lúc. Rồi chị Hằng bảo, lần sau đẩy xe qua toa cuối, chị sẽ rao chậm hơn một chút, cho cô Lý nghe thấy mà biết.
Câu hỏi thường gặp
Trên tàu nếu có người đột ngột khó thở thì nên làm gì?
Báo ngay cho nhân viên toa hoặc trưởng tàu để họ hỗ trợ và tìm người có chuyên môn y tế. Giúp người bệnh ngồi ở tư thế dễ thở, nới lỏng áo, tìm thuốc họ mang theo, không tự ý cho dùng thuốc lạ.
Người cao tuổi đi tàu xe một mình nên chuẩn bị gì?
Nên mang theo thuốc thường dùng và giấy ghi tên thuốc, số điện thoại người thân, báo cho nhân viên toa biết nếu có bệnh nền. Gia đình nên giữ liên lạc trong suốt hành trình.
Vì sao âm thanh quen thuộc trong đêm dễ bị nghe nhầm?
Khi đang buồn ngủ, não dễ ghép những tiếng động mơ hồ như tiếng toa lắc, tiếng kim loại va nhau thành âm thanh quen như tiếng xe đẩy, tiếng rao. Đây là hiện tượng nghe nhầm phổ biến.
Vì sao truyện ma về người làm nghề tận tụy hay được kể lại?
Những người làm nghề phục vụ tận tâm để lại ấn tượng sâu với đồng nghiệp và khách. Truyện ma về họ là cách người trong nghề giữ lại tấm gương ấy, để người sau học theo.
Xe đẩy bán hàng trên tàu có từ khi nào?
Dịch vụ bán đồ ăn uống bằng xe đẩy đã có trên nhiều tuyến tàu khách từ lâu, phục vụ hành khách đi đường dài. Chi tiết cô bán hàng trong truyện là hư cấu.