Trời lạnh tới mức mỗi câu Hạ nói ra đều thành một làn khói trắng trước mũi, vậy mà người con gái ngồi sau xe cô cười nói suốt quãng đèo, mà không có một làn khói nào bay ra từ miệng cô ấy.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu, con đèo, đêm sương muối và hai cô gái đều do mình tưởng tượng. Đây là một truyện ma rất nhẹ, kể về một ước mơ nhỏ xíu và một bông hoa vẽ trên mặt kính đóng băng.
Đêm rét nhất mùa đông
Hạ làm nghề giao hàng ở một thị trấn vùng cao phía Bắc. Mùa đông năm ấy rét đậm, đài báo đêm nay trên các đỉnh đèo có thể có sương muối, cỏ cây sẽ phủ một lớp trắng như rắc đường. Người trong thị trấn rủ nhau sáng sớm lên đèo xem, nhưng Hạ thì phải đi giao một kiện hàng gấp sang bản bên kia đèo từ tối.
Cô mặc ba lớp áo, đội mũ len, quàng khăn kín mặt, đeo găng tay dày. Chiếc xe máy cũ nổ ròn trong cái lạnh. Đường lên đèo vắng tanh, đèn xe chỉ rọi được vài mét trong sương. Hai bên đường, cỏ đã bắt đầu đổi màu, lấp lánh như có ai rải muối.
Giao hàng xong, đã gần mười một giờ đêm. Hạ quay về. Lên tới gần đỉnh đèo, cô thấy một bóng người đứng bên lề đường, dưới cột biển báo khúc cua. Đó là một cô gái trạc tuổi cô, mặc chiếc áo khoác mỏng màu xanh nhạt, hai tay ôm lấy vai.
Đêm khuya, đèo vắng, Hạ ngần ngừ. Nhưng thấy cô gái mặc phong phanh trong cái lạnh như thế, cô không nỡ chạy qua. Cô dừng xe, hỏi cô gái đi đâu. Cô gái cười, bảo xuống thị trấn, xe của bạn bị hỏng ở dưới kia, cô đi bộ lên tìm người giúp.
Làn khói không có
Cô gái tên Sương, tên đẹp đúng như đêm nay, Hạ đùa. Sương ngồi lên sau xe, nhẹ tới mức Hạ gần như không thấy xe nặng thêm. Hạ đưa cho Sương chiếc khăn quàng dự phòng, Sương cảm ơn nhưng không quàng, chỉ cầm trong tay.
Hai người nói chuyện suốt đường. Sương kể mình là người miền Nam, chưa từng thấy băng giá, chưa từng thấy tuyết, nghe nói đêm nay có sương muối nên lặn lội lên đây xem. Giọng Sương trong trẻo, vui vẻ, cười nhiều. Hạ thấy dễ mến.
Đi được một đoạn, Hạ quay đầu hỏi Sương có lạnh không. Đúng lúc ấy, dưới ánh đèn hắt ngược từ biển báo phản quang, cô thấy hơi thở của chính mình thành một làn khói trắng dày, còn khi Sương trả lời không lạnh đâu, thì trước miệng Sương không có gì cả. Không một chút khói nào.
Hạ quay lại nhìn đường, tim đập thình thịch. Cô tự nhủ chắc tại góc đèn. Cô hỏi thêm vài câu, liếc gương. Lần nào cũng vậy. Hơi thở của Hạ bay trắng xóa, còn Sương thì nói, cười, mà không có làn khói nào, như thể Sương không hề thở.
Chỗ dừng trên đỉnh đèo
Lên tới đỉnh đèo, Sương vỗ nhẹ vai Hạ, xin dừng lại một chút. Hạ dừng xe, tay run run trên ghi đông. Sương nhảy xuống, chạy tới một bãi cỏ bên đường. Cả bãi cỏ trắng xóa, từng cọng cỏ được bọc một lớp băng mỏng như thủy tinh, lấp lánh dưới ánh đèn xe.
Sương ngồi xổm xuống, chạm tay vào lớp băng, rồi reo lên như đứa trẻ. Cô bảo lạnh thật, đẹp thật, giống hệt trong tưởng tượng. Cô ngồi đó rất lâu, ngắm từng cọng cỏ, từng chiếc lá, từng sợi mạng nhện đã đóng băng thành những chuỗi hạt trắng.
Hạ đứng nhìn. Dần dần, nỗi sợ trong cô dịu xuống. Cô gái trước mặt cô, dù là ai, cũng chỉ là một người muốn được thấy băng giá. Không có gì đáng sợ trong niềm vui ấy cả.
Sương quay lại, chỉ vào chiếc gương chiếu hậu của xe máy đã đóng một lớp băng mờ. Cô hỏi Hạ có thể vẽ lên đó không. Hạ gật đầu. Sương lấy ngón tay vẽ lên mặt kính một bông hoa năm cánh nhỏ, rồi cười, bảo vậy là đủ rồi.
Chiếc xe hỏng dưới chân đèo
Hai người đi tiếp xuống phía thị trấn. Gần tới chân đèo, Sương bảo dừng lại ở đây, xe của bạn cô ở ngay dưới kia. Hạ dừng xe. Bên đường có một lối mòn dẫn xuống thung lũng, tối om, không thấy chiếc xe nào, cũng không thấy ánh đèn nào.
Sương trả lại chiếc khăn, cảm ơn Hạ rất nhiều, bảo đêm nay là đêm đẹp nhất. Rồi cô bước xuống lối mòn, chiếc áo xanh nhạt nhòa dần vào sương. Hạ gọi với theo hỏi có cần cô đi cùng không. Không có tiếng trả lời.
Hạ đứng chờ vài phút. Không có tiếng xe nổ máy, không có ánh đèn pin. Cô mở điện thoại soi xuống lối mòn, chỉ thấy cỏ cây trắng sương muối, không có dấu chân nào in trên lớp băng mỏng, dù Sương vừa bước qua.
Hạ phóng xe về thị trấn, không dám ngoảnh lại. Về tới nhà, cô ngồi trước lò sưởi tới sáng, không ngủ được.
Bông hoa trên mặt gương
Sáng hôm sau, Hạ kể cho bà chủ nhà trọ. Bà nghe xong im lặng, rồi kể nhiều năm trước, có một cô gái miền Nam lên đây vào mùa đông, rất mong thấy sương muối, nhưng năm ấy trời ấm, không có. Cô hẹn năm sau lên lại, rồi không bao giờ lên nữa. Bà không biết vì sao, chỉ nhớ cô có chiếc áo khoác mỏng màu xanh nhạt và nụ cười rất trong.
Hạ ra xem chiếc xe máy. Băng trên gương đã tan hết dưới nắng sớm. Nhưng khi cô hà hơi lên mặt gương, lớp hơi nước mờ đọng lại, và giữa đó hiện lên rõ ràng một bông hoa năm cánh nhỏ, nét vẽ của một ngón tay.
Bông hoa ấy không bao giờ mất. Hạ lau gương bao nhiêu lần, cứ hà hơi lên là nó lại hiện ra. Cô không thay gương. Mỗi mùa đông, những đêm có sương muối, Hạ lại chạy lên đỉnh đèo, dừng xe ở bãi cỏ, ngồi một lúc.
Cô không gặp lại Sương. Nhưng có những sáng, trên bãi cỏ phủ băng ấy, cô thấy một khoảng nhỏ băng bị ai chạm vào, in dấu năm đầu ngón tay. Và cô mỉm cười, nghĩ rằng ước mơ nhỏ của ai đó, rốt cuộc, đã được trọn vẹn.
Câu hỏi thường gặp
Sương muối là gì?
Sương muối là hiện tượng hơi nước trong không khí đóng băng trực tiếp trên bề mặt cỏ cây, mái nhà khi nhiệt độ bề mặt xuống dưới không độ. Ở Việt Nam, sương muối thường xuất hiện ở vùng núi cao phía Bắc vào những đêm rét đậm, trời quang, lặng gió.
Vì sao hơi thở thành khói khi trời lạnh?
Hơi thở của người chứa hơi nước ấm. Khi gặp không khí lạnh, hơi nước ngưng tụ thành những giọt li ti, tạo thành làn khói trắng ta nhìn thấy. Trời càng lạnh và ẩm, làn khói càng rõ.
Vì sao chi tiết không có hơi thở lại gợi cảm giác rợn?
Hơi thở là dấu hiệu rõ nhất của sự sống. Khi một người trông bình thường mà thiếu đi dấu hiệu ấy, não ta lập tức báo động, vì nó phát hiện ra điều không khớp với hình mẫu con người quen thuộc.
Đi xe máy qua đèo khi có sương muối cần lưu ý gì?
Mặt đường có thể đóng băng mỏng rất trơn, tầm nhìn kém. Nên đi chậm, giữ khoảng cách, mặc đủ ấm, tránh phanh gấp, và nếu có thể thì chờ trời sáng, nắng lên rồi mới đi.
Vì sao truyện ma về một ước mơ dang dở lại khiến người nghe xúc động?
Ai cũng có những điều từng mong mà chưa kịp làm. Khi nhân vật trong truyện được hoàn thành ước nguyện, dù chỉ là thấy băng giá, người nghe cũng thấy lòng mình được an ủi phần nào.
