Ổ khoá mới tinh, chìa khoá chỉ có hai chiếc, vậy mà đêm nào chủ nhà cũng nghe tiếng chìa tra vào ổ, xoay hai vòng, tách tách, từ phía bên trong cánh cửa.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu do mình viết. Anh thợ khoá, căn nhà và mọi nhân vật đều do mình đặt ra. Truyện này kết mở, bạn nghe xong có thể sẽ muốn kiểm tra lại chùm chìa khoá của mình.
Một đơn thay khoá bình thường
Lâm làm thợ khoá đã mười hai năm, tiệm nhỏ ở đầu chợ một thành phố miền Trung. Anh mở khoá kẹt, làm chìa, thay ổ, nghề nào cũng thạo. Anh hay nói với khách, khoá nào cũng có tính nết riêng, người thợ giỏi là người nghe ra tính nết ấy.
Một chiều, có cô gái tên Thảo gọi anh tới một căn nhà cũ trong hẻm. Cô vừa thuê nhà, muốn thay hết ổ khoá cửa chính cho yên tâm. Căn nhà một tầng, cửa gỗ dày sơn nâu, ổ khoá đồng cũ đã mòn nhẵn tay nắm.
Lâm tháo ổ cũ ra. Bên trong ổ, các lá khoá mòn tới mức gần như chìa nào cũng mở được. Anh bảo cô, may cô thay sớm, khoá này ai có chìa gần giống là vào được. Anh lắp một ổ mới, loại tốt, đưa cô hai chìa, giữ lại ổ cũ trong hộp đồ nghề như thói quen.
Thảo trả tiền, cảm ơn, khoá cửa thử mấy lần, cười hài lòng. Lâm về tiệm, quên chuyện ấy ngay trong tối.
Tiếng khoá xoay lúc nửa đêm
Ba hôm sau, Thảo gọi lại, giọng hoảng hốt. Cô kể đêm nào, khoảng hai giờ, cô cũng nghe tiếng chìa tra vào ổ khoá cửa chính, xoay hai vòng, tách tách. Không phải từ ngoài hẻm. Từ phía bên trong.
Cô bảo cô đã ra xem. Cửa vẫn khoá, chìa vẫn treo ở móc trong phòng ngủ. Không có ai trong nhà. Cô hỏi anh có giữ chìa dự phòng nào không. Lâm hơi phật ý, bảo anh làm nghề mười mấy năm, không bao giờ giữ chìa của khách.
Anh tới kiểm tra. Ổ khoá mới hoạt động hoàn hảo. Anh tháo ra, soi từng chi tiết, lắp lại. Không có gì bất thường. Anh nghĩ chắc cô gái mới chuyển nhà, lạ chỗ, mất ngủ, nghe nhầm tiếng gì đó.
Nhưng lúc ra về, đi qua khung cửa, anh để ý một điều nhỏ. Mặt trong cánh cửa, ngay dưới ổ khoá, có những vết xước cong, nhỏ, sâu, đều nhau, như có ai đó đã cầm chìa dò dẫm tìm lỗ khoá trong bóng tối, rất nhiều lần, trong rất nhiều năm.
Ổ khoá cũ trong hộp đồ nghề
Tối hôm ấy, Lâm ngồi trong tiệm, mở hộp đồ nghề ra, lấy ổ khoá đồng cũ của nhà Thảo. Anh định tháo hẳn ra xem các lá khoá, như một thói quen nghề.
Trong lỗ khoá cũ có một mẩu gì đó kẹt lại. Anh dùng kìm nhỏ gắp ra. Đó là một mẩu chìa khoá gãy, chỉ còn phần đầu răng, đồng đã xỉn đen. Anh lật đi lật lại. Răng chìa có một kiểu cắt lạ, không phải kiểu bây giờ.
Anh ngồi nhìn mẩu chìa rất lâu. Rồi, không hiểu vì sao, anh rút chùm chìa khoá nhà mình trong túi ra. Chùm chìa anh dùng mười mấy năm, chìa cổng, chìa cửa, chìa xe. Chìa cửa nhà anh là chiếc chìa đồng cũ, bố anh để lại, kiểu răng giống hệt mẩu chìa gãy.
Anh tra chiếc chìa nhà mình vào ổ khoá cũ của nhà Thảo. Chìa vào trơn tru. Anh xoay. Hai vòng. Tách tách. Ổ khoá mở.
Căn nhà của ai
Đêm ấy Lâm không ngủ được. Sáng ra anh về nhà mẹ, hỏi bà về chiếc chìa đồng. Mẹ anh ngạc nhiên, bảo chìa ấy là chìa căn nhà cũ của ông bà nội, nhà trong hẻm gần chợ, bán từ hồi anh còn đỏ hỏn, sau đó nhà mình dọn về đây, bố anh tiếc nên giữ lại chiếc chìa, rồi làm luôn ổ khoá nhà mới cho khớp chìa ấy.
Mẹ anh kể thêm, ông nội anh hồi cuối đời bị lẫn, đêm nào cũng dậy cầm chìa ra mở cửa, nói là để ai về muộn thì vào được. Có những đêm ông đứng dò lỗ khoá trong bóng tối hàng giờ. Ông mất ở chính căn nhà ấy, trong một đêm mưa, tay còn nắm chiếc chìa.
Lâm hỏi địa chỉ. Mẹ anh nói. Đó chính là căn nhà Thảo vừa thuê.
Anh ngồi im. Những vết xước cong dưới ổ khoá. Tiếng chìa xoay lúc hai giờ sáng. Một ông già dò dẫm trong bóng tối, chờ ai đó về muộn.
Hai vòng, tách tách
Lâm quay lại nhà Thảo, kể cho cô nghe, không giấu gì. Cô nghe xong, lặng đi, rồi bảo không sao, chỉ cần biết là ai thì cô bớt sợ. Lâm xin cô một việc. Anh tháo ổ khoá mới, lắp lại ổ khoá đồng cũ, đã sửa lại lá khoá cho chắc. Anh đưa cô hai chìa mới làm, và giữ lại chiếc chìa đồng của nhà mình.
Đêm ấy, Lâm không về nhà. Anh ngồi bên ngoài cửa nhà Thảo, trong con hẻm tối, với cái ghế nhựa và cái đèn pin. Gần hai giờ, anh đứng dậy, tra chiếc chìa đồng vào ổ, xoay hai vòng, tách tách, đẩy cửa bước vào một bước, rồi nói khẽ vào bóng tối trong nhà: ông ơi, cháu về rồi.
Không có gì đáp lại. Chỉ có một luồng gió nhẹ từ trong nhà thổi ra, mát lạnh, lướt qua mặt anh rồi đi ra ngoài hẻm, như ai đó vừa yên tâm bước qua anh, ra đi.
Từ đêm ấy, Thảo không còn nghe tiếng khoá xoay. Lâm vẫn giữ chiếc chìa đồng trong chùm chìa. Có điều, từ dạo ấy, đêm nào anh cũng tỉnh giấc lúc hai giờ, vì nghe rõ ở cửa nhà mình có tiếng chìa tra vào ổ, xoay hai vòng, tách tách, từ phía bên ngoài, như ai đó vừa đi một quãng xa về muộn.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao ổ khoá có thể kêu tách vào ban đêm?
Kim loại co lại khi trời lạnh, lò xo và lá khoá bên trong có thể dịch chuyển rất nhẹ và phát ra tiếng. Cửa gỗ co giãn theo độ ẩm cũng làm then khoá cọ vào khung.
Ổ khoá cũ mòn có nguy hiểm không?
Ổ khoá dùng lâu năm có thể mòn lá khoá, khiến chìa gần giống cũng mở được. Khi dọn vào nhà thuê hoặc nhà cũ, nên thay ổ khoá để đảm bảo an toàn.
Vì sao tiếng động ở cửa ra vào ban đêm gây sợ hãi?
Cửa ra vào là ranh giới bảo vệ ngôi nhà. Bất kỳ âm thanh nào ở đó lúc khuya đều đánh thức bản năng cảnh giác, vì não hiểu đó là dấu hiệu có thể có người xâm nhập.
Người cao tuổi bị lẫn hay có hành vi lặp lại vì sao?
Khi trí nhớ suy giảm, người bệnh có thể lặp lại những thói quen gắn bó lâu năm như mở cửa, đi tìm người thân. Gia đình nên đưa người bệnh đi khám để được bác sĩ tư vấn chăm sóc.
Vì sao chìa khoá hay xuất hiện trong truyện ma?
Chìa khoá tượng trưng cho quyền ra vào và sự thuộc về một nơi chốn. Một chiếc chìa mở được cánh cửa lạ gợi ngay câu hỏi người cầm chìa thật sự thuộc về đâu.
