Một hộp sữa tươi không đường, một ổ bánh mì sandwich, một gói nến trắng loại rẻ nhất, và tiền lẻ đưa vừa đủ, không thừa một đồng.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện tập này là truyện hư cấu, cửa hàng, khu phố và những người trong đó đều do mình đặt ra. Đây là một truyện buồn nhiều hơn là sợ, nên nếu bạn đang cần một truyện để khóc chứ không phải để giật mình, thì bạn chọn đúng tập rồi.
Ca đêm ở cửa hàng tiện lợi đầu con phố
Khánh nhận ca đêm từ mười giờ tối tới sáu giờ sáng vì ban ngày còn đi học. Cửa hàng nằm ở góc ngã ba, đèn trắng sáng rực cả đêm, tủ lạnh rì rì, máy hâm xúc xích quay đều. Sau mười hai giờ khách thưa hẳn, chỉ còn mấy anh xe ôm công nghệ ghé mua nước, vài cô công nhân tan ca.
Đêm thứ ba đi làm, đúng hai giờ, cửa tự động mở ra kèm tiếng chuông kính coong. Một người phụ nữ chừng bốn mươi tuổi bước vào, áo khoác mỏng màu xanh nhạt, tóc buộc thấp. Bà đi thẳng tới tủ sữa, rồi kệ bánh mì, rồi góc đồ dùng gia đình.
Bà đặt lên quầy một hộp sữa tươi không đường, một ổ bánh mì, một gói nến trắng. Bà đưa tiền lẻ vừa khít, gật đầu cảm ơn, rồi đi. Khánh để ý tay bà rất lạnh khi chạm vào tay cậu lúc đưa tiền.
Đêm sau, bà lại tới, đúng hai giờ, mua đúng ba món ấy. Rồi đêm sau nữa. Chẳng mấy chốc Khánh đã soạn sẵn ba món trên quầy trước giờ bà đến, và bà mỉm cười, lần đầu tiên.
Đoạn băng camera không có ai
Một sáng, chị quản lý gọi Khánh vào phòng kho. Sổ quỹ đêm qua thừa ra một khoản tiền lẻ nhỏ, chị muốn xem lại camera. Hai người ngồi tua đoạn băng. Hai giờ đúng, cửa tự động mở. Chuông kêu. Khánh đứng sau quầy, mỉm cười, nói gì đó với khoảng không.
Trên màn hình, không có ai bước vào. Chỉ có Khánh quét mã ba món hàng tự đặt trên quầy, nhận tiền từ một bàn tay không ai thấy, cúi đầu chào một người không có ở đó.
Chị quản lý quay sang nhìn cậu rất lâu. Chị không la mắng, chỉ hỏi cậu có ngủ đủ không, có muốn đổi ca không. Khánh lắc đầu. Cậu không biết vì sao, nhưng cậu không muốn bỏ ca đêm.
Đêm ấy, hai giờ, cửa mở, chuông kêu. Người phụ nữ áo xanh bước vào như thường lệ. Khánh nhìn bà, nhìn lên màn hình camera nhỏ sau quầy. Trên màn hình, cửa hàng trống trơn.
Đi theo người khách áo xanh
Khánh đưa ba món hàng cho bà, tim đập dồn. Bà gật đầu cảm ơn như mọi lần. Khi bà quay đi, cậu nhờ anh bảo vệ trông quầy năm phút, rồi bước ra theo.
Đêm lạnh, đường vắng, đèn đường vàng nhạt hắt xuống vỉa hè ướt. Người phụ nữ đi chậm, không ngoái lại, rẽ vào con ngõ nhỏ cạnh tiệm sửa xe. Ngõ hẹp, hai bên là những dãy nhà ống, có nhà còn sáng đèn bàn thờ.
Bà dừng lại trước một căn nhà hai tầng cuối ngõ, đặt túi đồ lên bậu cửa sổ tầng trệt. Khánh nép sau cột điện. Cậu chớp mắt một lần, chỉ một lần, và trước căn nhà không còn ai. Túi đồ vẫn nằm đó.
Sau ô cửa sổ, đèn bật sáng. Một bà cụ tóc bạc trắng, lưng còng, chống gậy ra mở cửa sổ, cầm túi đồ vào, rồi đứng nhìn ra ngõ, nói vọng ra rất khẽ: con về rồi đấy à.
Bà cụ cuối ngõ và cô con gái làm ca đêm
Sáng hôm sau, tan ca, Khánh mua một bó hoa cúc nhỏ rồi quay lại con ngõ. Bà cụ đang ngồi trước cửa phơi nắng. Cậu chào, giới thiệu mình làm ở cửa hàng đầu phố. Bà cụ cười móm mém, bảo con gái bà vẫn mua đồ ở đó.
Bà kể con gái bà làm ca đêm ở một nơi xa, bận lắm, không về được, nhưng đêm nào cũng gửi đồ cho bà. Sữa không đường vì bà bị tiểu đường, bánh mì mềm vì răng bà yếu, nến vì khu này hay mất điện. Bà kể, mắt sáng lên, như người kể về một điều mình tự hào nhất.
Bà hàng nước đầu ngõ kéo Khánh ra một góc, nói nhỏ. Cô con gái ấy mất từ mùa mưa năm ngoái, tai nạn trên đường đi làm ca đêm về. Bà cụ lẫn rồi, không ai nỡ nói lại với bà.
Khánh đứng lặng giữa ngõ, bó cúc vẫn trên tay. Cậu nhớ bàn tay lạnh lúc đưa tiền, nhớ nụ cười đầu tiên, nhớ dáng người không bao giờ ngoái lại. Cậu quay vào, đặt bó hoa lên bậu cửa sổ, chỗ đêm qua người phụ nữ đặt túi đồ.
Những đêm hai giờ sau đó
Khánh làm ca đêm thêm hai năm nữa. Đêm nào, đúng hai giờ, cậu cũng soạn sẵn ba món trên quầy. Có đêm cửa mở, chuông kêu, người phụ nữ áo xanh bước vào, gật đầu, đưa tiền lẻ. Có đêm không ai tới, và sáng ra cậu tự mang ba món ấy vào ngõ.
Bà cụ quen mặt cậu, gọi cậu là cậu bé cửa hàng. Có hôm bà dúi cho cậu vài quả ổi, có hôm bà kể chuyện con gái hồi nhỏ sợ sấm, cứ mưa to là chui vào chăn bà. Khánh ngồi nghe, không bao giờ cãi lại câu nào.
Mùa đông năm thứ hai, bà cụ mất, nhẹ nhàng trong giấc ngủ, hàng xóm bảo mặt bà thanh thản lắm. Đêm ấy, lần đầu tiên sau hai năm, đồng hồ chỉ hai giờ mà cửa tự động vẫn im lìm. Khánh đứng chờ tới ba giờ, rồi cất ba món hàng về kệ.
Sáng hôm sau, kiểm quỹ, cậu mở ngăn kéo quầy. Ở góc ngăn, gấp gọn, là một xấp tiền lẻ, vừa khít giá một hộp sữa, một ổ bánh mì và một gói nến. Không thừa một đồng.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao camera an ninh đôi khi ghi được bóng mờ hay đốm sáng lạ?
Camera ban đêm thường dùng đèn hồng ngoại, nên côn trùng, bụi hay giọt nước bay gần ống kính sẽ phản sáng thành những đốm hoặc vệt lớn. Nén hình ảnh và tốc độ khung hình thấp cũng làm người đi nhanh trông như bóng mờ, rất dễ bị đọc thành điều kỳ lạ.
Làm ca đêm lâu ngày có ảnh hưởng tới cảm nhận không?
Có. Người thức đêm kéo dài dễ thiếu ngủ, và thiếu ngủ làm giảm khả năng tập trung, có lúc gây những thoáng mơ màng ngay khi đang tỉnh. Nhiều người làm ca đêm kể họ hay nhìn nhầm, nghe nhầm vào những giờ mệt nhất trước rạng sáng.
Vì sao truyện ma về người thân hiện về chăm sóc lại phổ biến?
Trong văn hoá Việt, người đã khuất vẫn được xem là còn gắn bó với gia đình, nên truyện người mẹ, người con hiện về lo cho người ở lại rất dễ chạm lòng người nghe. Những truyện này nói về nỗi nhớ và trách nhiệm nhiều hơn là nỗi sợ.
Người cao tuổi sống một mình ở thành phố thường gặp khó khăn gì?
Thiếu người trò chuyện, khó đi chợ khi sức yếu, dễ gặp nguy khi ốm đột ngột hay mất điện. Một lời hỏi thăm của hàng xóm, người bán hàng quen hay tổ dân phố đôi khi là sợi dây giữ họ khỏi cô độc.
Vì sao cửa hàng mở suốt đêm hay xuất hiện trong truyện ma đô thị?
Đó là nơi sáng nhất giữa một con phố tối, ai đi đêm cũng có thể ghé vào, nên người làm ở đó gặp đủ kiểu người lạ. Cảnh trống trải dưới ánh đèn trắng lúc khuya cũng tạo cảm giác lạc lõng, rất hợp với một câu chuyện kỳ bí.
