Hai mươi chín chiếc cốc trong veo, và một chiếc có vết son đỏ in nửa vầng trăng trên miệng cốc, đỏ tươi như vừa có ai uống xong, trong khi cửa quán còn khoá và Bình là người duy nhất có chìa.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay hư cấu, quán bia hơi và những người trong truyện đều do mình nghĩ ra. Đây là một truyện ma nhẹ nhàng, có khi còn hơi buồn cười, nên bạn cứ nghe như nghe một câu chuyện quán xá nhé.
Quán bia hơi đầu ngõ
Bình học năm ba, nhà ở quê, lên thành phố trọ học. Để có tiền đóng học, cậu làm thêm ở một quán bia hơi đầu ngõ, chuyên việc rửa cốc, bê bia, dọn bàn. Quán mở từ chiều tới khuya, ông chủ là một người đàn ông ngoài năm mươi, ít nói, hay cười.
Quán có ba mươi chiếc cốc bia hơi thuỷ tinh dày, loại cốc xanh xanh có bọt khí li ti trong thành cốc. Ông chủ quý mấy chiếc cốc ấy lắm, bảo là đồ từ thời mẹ ông mở quán, giờ khó tìm được loại thuỷ tinh này.
Việc của Bình mỗi đêm là rửa sạch ba mươi chiếc cốc, úp lên giá inox. Sáng hôm sau, cậu tới sớm, mở cửa, tráng lại cốc một lượt, kê bàn ghế, đón thùng bia mới. Công việc đơn giản, chỉ có một điều làm cậu thắc mắc.
Sáng nào cũng vậy, trong ba mươi chiếc cốc úp trên giá, có đúng một chiếc in vết son đỏ trên miệng. Một vết son hình nửa vầng trăng, màu đỏ tươi, như có ai đó vừa uống một ngụm rồi đặt cốc xuống.
Vết son nửa vầng trăng
Lần đầu, Bình nghĩ chắc mình rửa sót. Cậu rửa lại kỹ. Vết son bám rất chắc, phải cọ mạnh mới hết. Đêm đó cậu rửa cẩn thận từng chiếc, soi từng chiếc dưới đèn. Sáng hôm sau mở cửa, vẫn một chiếc có vết son.
Cậu bắt đầu để ý. Vết son không bao giờ ở cùng một chiếc cốc. Hôm thì chiếc ở góc giá, hôm thì chiếc ở giữa. Nhưng lúc nào cũng chỉ một chiếc, và lúc nào cũng là màu đỏ tươi ấy, hình nửa vầng trăng ấy.
Bình nghĩ tới chuyện có người lẻn vào quán. Cậu kiểm tra ổ khoá, kiểm tra cửa sổ, tất cả đều nguyên vẹn. Cậu thử dán một sợi tóc lên khe cửa trước khi về. Sáng hôm sau, sợi tóc vẫn còn, và vết son vẫn có.
Cậu hỏi ông chủ. Ông chủ đang lau quầy, nghe xong thì ngừng tay, cười cười, bảo cháu cứ rửa đi, đừng để ý. Bình hỏi vì sao. Ông chủ chỉ nói, đó là cốc của người mở hàng, rồi quay đi lau tiếp.
Đêm canh quán
Bình tò mò không chịu nổi. Một đêm thứ bảy, cậu xin ông chủ cho ngủ lại quán, nói dối là phòng trọ mất điện. Ông chủ nhìn cậu, gật đầu, bảo ngủ thì ngủ, nhưng đừng làm phiền ai.
Bình nằm trên mấy chiếc ghế nhựa ghép lại ở góc quán, mắt dán vào giá cốc. Mười hai giờ, một giờ, hai giờ sáng. Không có gì. Cậu buồn ngủ díp mắt, nhưng cố gượng. Gần bốn giờ sáng, khi trời bắt đầu hửng, cậu nghe tiếng bước chân.
Tiếng guốc gỗ lộc cộc, chậm rãi, đi từ cửa vào. Bình nín thở. Cậu thấy một bà cụ, dáng người nhỏ nhắn, tóc vấn khăn nhung, mặc áo bà ba, môi tô son đỏ tươi. Bà đi tới giá cốc, chọn một chiếc, rồi đi tới vòi bia.
Bà vặn vòi, rót một cốc bia hơi đầy, bọt trắng xoá. Bà nâng cốc lên, ngắm nghía như người thợ ngắm sản phẩm của mình, rồi uống một ngụm, chép miệng, gật gù. Bà đặt cốc xuống, lẩm bẩm, bia hôm nay được, bọt mịn, mát vừa.
Người nếm bia đầu ngày
Bình ngồi bật dậy, ghế nhựa kêu loạt xoạt. Bà cụ quay lại nhìn cậu. Không giận dữ, không ma quái, bà nhìn cậu như nhìn một thằng cháu nghịch ngợm. Bà bảo, thằng nhỏ này rửa cốc sạch đấy, nhưng úp cốc phải úp nghiêng một chút cho ráo nước.
Rồi bà đi ra cửa, tiếng guốc lộc cộc nhỏ dần. Bình chạy theo ra tới cửa, cửa vẫn khoá. Cậu quay lại. Trên quầy, chiếc cốc bia hơi đã rỗng, trên miệng in vết son đỏ hình nửa vầng trăng.
Sáng hôm ấy, ông chủ tới, thấy mặt Bình trắng bệch thì bật cười. Ông bảo, gặp mẹ ông rồi hả. Ông kể, mẹ ông mở quán này từ hồi ông còn bé tí. Mỗi sáng, trước khi mở hàng, bà đều tự rót một cốc, nếm thử, để biết bia hôm ấy có ngon không rồi mới bán cho khách.
Bà mất đã mười lăm năm. Nhưng sáng nào cũng có một chiếc cốc in vết son, đúng màu son bà quen dùng. Ông chủ bảo, từ khi có vết son ấy, chưa bao giờ quán bán một thùng bia hỏng. Hôm nào bia không ngon, cốc ấy sẽ còn đầy, không ai uống.
Cốc đầu ngày của bà chủ cũ
Từ hôm ấy, Bình không sợ nữa. Cậu còn có thêm một thói quen. Mỗi đêm trước khi về, cậu chọn chiếc cốc đẹp nhất, rửa thật kỹ, úp nghiêng cho ráo nước như bà dặn, đặt ở góc giá gần vòi bia nhất.
Sáng ra, chiếc cốc ấy bao giờ cũng có vết son. Có hôm cậu còn thấy bên cạnh cốc một hạt lạc rang, như bà để lại khen thưởng. Bình kể với bạn cùng phòng, bạn cười lăn, bảo mày được ma thuê làm quản lý chất lượng.
Một sáng, Bình mở cửa và thấy chiếc cốc vẫn còn đầy bia, không có vết son. Cậu gọi ngay cho ông chủ. Ông chủ tới, nếm thử thùng bia mới, nhăn mặt. Bia bị chua, xe chở bia hôm qua để ngoài nắng quá lâu. Hôm ấy quán đổi thùng khác, không bán một cốc bia hỏng nào.
Bình làm ở quán bia hơi tới khi ra trường. Ngày cuối cùng, cậu rửa cốc lần cuối, úp nghiêng thật đẹp. Sáng hôm sau, cậu ghé qua chào ông chủ, thấy trên giá cốc, cạnh chiếc cốc in vết son, có một mảnh giấy gấp nhỏ. Trong giấy không có chữ, chỉ có một vết son đỏ hình nửa vầng trăng, như một nụ hôn tạm biệt.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao vết son môi bám rất chắc trên cốc thuỷ tinh?
Son môi có chứa sáp và dầu, khi tiếp xúc với thuỷ tinh sẽ tạo một lớp bám khó tan trong nước lạnh. Cần nước ấm và chất tẩy rửa để làm tan lớp dầu sáp này. Rửa qua loa bằng nước lạnh thường không sạch.
Bia hơi khác bia chai thế nào?
Bia hơi là loại bia tươi, thường không qua tiệt trùng kỹ như bia chai, được đóng trong thùng lớn và bán trong ngày. Vì vậy bia hơi có vị tươi mát nhưng dễ hỏng nếu bảo quản không tốt, nhất là khi để ngoài nắng nóng.
Vì sao người bán hàng xưa hay tự nếm hàng trước khi bán?
Nếm thử là cách đơn giản để kiểm tra chất lượng hàng mỗi ngày. Với đồ ăn thức uống như bia, nước dùng, nước chấm, người bán kỹ tính luôn tự nếm trước khi mở hàng để giữ uy tín với khách.
Vì sao cốc bia hơi thuỷ tinh xanh có bọt khí bên trong?
Loại cốc này thường được làm từ thuỷ tinh tái chế bằng phương pháp thủ công, nhiệt độ nấu không đồng đều nên còn bọt khí li ti và màu xanh nhạt. Chính nét mộc mạc ấy làm nó gắn liền với văn hoá bia hơi.
Vì sao truyện ma vui hay có hồn ma là người thân trong nhà?
Hồn ma người thân thường mang tính cách quen thuộc, gắn với thói quen sinh thời, nên dễ tạo ra những tình huống hài hước và ấm áp. Người nghe cảm thấy gần gũi thay vì sợ hãi.