Bà cụ không nhìn Đức mà nhìn qua vai anh, vào khoảng tối ở đầu cầu bên kia, rồi hỏi khẽ: cháu đi một mình à, và chưa đợi anh trả lời, bà đã rót hai chén trà, đẩy một chén về phía chiếc ghế trống.
Chào bạn, đây là Chuyện Ma. Truyện đêm nay là truyện hư cấu, cây cầu, hàng nước và những người trong truyện đều do mình nghĩ ra. Truyện này khá ám, nhất là với ai hay đi bộ một mình về khuya, nên nghe xong, bạn thử ngoái lại một lần xem sao.
Con đường về qua cầu
Đức ba mươi lăm tuổi, kỹ sư xây dựng, làm ở một công trường bên kia sông. Nhà anh ở bên này. Từ khi công ty dời chỗ đỗ xe, anh quen đi bộ qua cây cầu dài về nhà, mất chừng hai mươi phút. Đi bộ cho khoẻ, anh bảo vợ thế.
Cây cầu dài, hai bên lan can sắt, đèn vàng cách nhau đều đặn. Khuya, xe thưa, người đi bộ càng hiếm. Đức đi một mình, tai nghe nhạc, đầu nghĩ chuyện công trường. Gió sông lồng lộng thổi, mát rượi sau một ngày nắng nóng.
Ở chân cầu phía bên này có một hàng nước nhỏ của bà cụ. Một cái bàn gỗ thấp, mấy cái ghế đẩu nhựa, ấm trà xanh nóng, lọ kẹo lạc, bao thuốc lá. Bà ngồi đó tới khuya, bán cho mấy bác xe ôm, mấy anh bảo vệ, người đi đường dừng chân.
Đức thành khách quen. Đêm nào đi qua, anh cũng ghé uống một chén trà, nghỉ chân năm phút rồi mới đi tiếp về nhà. Bà cụ ít nói, rót trà, nhận tiền, gật đầu. Anh không biết tên bà, bà cũng không biết tên anh.
Cảm giác có người đi theo
Khoảng hai tuần nay, Đức có một cảm giác lạ. Khi đi qua cầu, anh cứ thấy như có ai đi sau lưng. Không có tiếng bước chân, vì anh đeo tai nghe. Chỉ là một cảm giác gai gai ở gáy, như có người đang nhìn.
Anh ngoái lại vài lần. Cây cầu trống trơn, chỉ có những ngọn đèn vàng và lan can sắt kéo dài tít tắp. Anh tháo tai nghe ra, nghe ngóng. Chỉ có tiếng gió, tiếng nước sông vỗ vào chân cầu. Anh tự cười mình, chắc tại mệt.
Nhưng cảm giác ấy không mất đi. Đêm nào cũng vậy, từ giữa cầu trở đi, nó bắt đầu. Có đêm anh thấy bóng mình dưới ánh đèn hình như dài hơn bình thường, như có hai cái bóng chồng lên nhau. Có đêm anh ngửi thấy mùi nước sông tanh tanh, rất gần, như ngay sau vai.
Ở nhà cũng có chuyện lạ. Vợ anh, chị Hằng, mấy hôm nay hay hỏi, anh về với ai mà nói chuyện ngoài cổng thế. Đức bảo anh về một mình, có nói gì đâu. Chị Hằng nhìn anh, không nói gì thêm, nhưng ánh mắt có gì đó bất an.
Hai chén trà
Đêm thứ mười lăm, Đức ghé hàng nước như thường lệ. Anh ngồi xuống ghế đẩu, chưa kịp gọi. Bà cụ không nhìn anh. Bà nhìn qua vai anh, vào khoảng tối ở đầu cầu bên kia. Bà nhìn rất lâu. Rồi bà hỏi khẽ, cháu đi một mình à.
Đức gật đầu, bảo dạ, cháu đi một mình. Bà cụ không nói gì. Bà lấy ra hai cái chén, rót hai chén trà. Một chén đặt trước mặt Đức. Chén kia bà đẩy về phía chiếc ghế đẩu trống bên cạnh anh, rồi khẽ gật đầu với chiếc ghế, như chào một người khách.
Đức lạnh toát sống lưng. Anh nhìn chiếc ghế trống. Không có ai. Anh nhìn bà cụ. Bà vẫn bình thản, cầm quạt nan phe phẩy. Bà bảo, cháu uống trà đi, đừng nhìn sang bên ấy. Giọng bà đều đều, nhưng tay cầm quạt hơi run.
Đức cầm chén trà, uống một ngụm. Trà nóng, chát, thơm. Anh cố không nhìn sang bên cạnh. Nhưng khoé mắt anh vẫn thấy, rất mờ, chén trà thứ hai đang vơi dần. Từng chút một, như có ai đó đang nhấp từng ngụm, chậm rãi, không vội vàng.
Lời bà cụ
Khi chén trà thứ hai cạn, bà cụ thở ra một hơi dài. Bà bảo, người đi theo cháu từ giữa cầu đấy, một người đàn ông, áo ướt sũng. Người ấy theo cháu cả nửa tháng nay rồi, đêm nào cũng theo tới tận cổng nhà cháu.
Đức run giọng hỏi, người ấy muốn gì ạ. Bà cụ bảo, người ấy chẳng muốn hại ai đâu. Người ấy chỉ lạc đường, thấy cháu đi một mình giống mình ngày xưa, nên đi theo. Người ấy cũng từng là người đi bộ qua cầu này mỗi đêm, rồi một đêm mưa, người ấy không qua được tới đầu bên này.
Bà bảo, người ấy chỉ cần một chỗ nghỉ chân, một chén trà nóng, một người hỏi han. Giờ người ấy uống trà của bà rồi, người ấy sẽ ở lại đây với bà, ngồi ở hàng nước này, không theo cháu về nữa. Cháu cứ về đi, đừng ngoái lại.
Đức đứng dậy, để tiền lên bàn, gấp đôi mọi khi. Bà cụ không lấy phần thừa, đẩy lại cho anh, bảo, chén thứ hai là bà mời. Đức chào bà, rồi đi về, không ngoái lại một lần nào, dù sau lưng anh có tiếng ghế đẩu kéo nhẹ trên nền gạch.
Về nhà một mình
Đức về tới cổng nhà. Lần đầu tiên sau nửa tháng, anh không còn cảm giác gai gai ở gáy. Gió đêm mát, đầu óc nhẹ nhõm. Anh mở cổng, bước vào sân. Chị Hằng đứng ở cửa, nhìn ra cổng, rồi nhìn anh.
Chị Hằng hỏi, giọng ngập ngừng, hôm nay anh về một mình à. Đức khựng lại. Anh hỏi, sao em hỏi thế. Chị Hằng im lặng một lúc, rồi kể. Nửa tháng nay, đêm nào chị cũng ra cửa sổ đợi anh về, và đêm nào chị cũng thấy anh về cùng một người đàn ông.
Người ấy đứng ở cổng, áo ướt sũng dù trời không mưa, đứng nhìn vào nhà rất lâu rồi mới quay đi. Chị tưởng đồng nghiệp của anh, mà hỏi thì anh bảo về một mình. Chị sợ, không dám nói. Đêm nay, lần đầu tiên, chị thấy anh bước qua cổng một mình.
Đức ôm vợ, kể hết chuyện hàng nước. Từ đó, anh không đi bộ qua cầu về khuya nữa. Nhưng mỗi tháng, vào một buổi chiều, anh vẫn ghé hàng nước chân cầu, ngồi uống một chén trà với bà cụ. Bà luôn rót ba chén. Một chén cho anh, một chén cho bà, và một chén cho chiếc ghế đẩu ở góc, chỗ không bao giờ có ai ngồi.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao ta hay có cảm giác có người đi theo phía sau?
Khi đi một mình ở nơi vắng, não ta cảnh giác hơn với mọi dấu hiệu nguy hiểm. Những âm thanh nhỏ, bóng đổ, gió thổi sau gáy dễ bị diễn giải thành có người đi theo. Đây là phản xạ tự vệ tự nhiên của con người.
Hàng nước chè chân cầu có gì đặc biệt?
Hàng nước chè vỉa hè là nét văn hoá quen thuộc ở nhiều đô thị miền Bắc, nơi người ta dừng chân uống chén trà xanh, ăn kẹo lạc, hút điếu thuốc và trò chuyện. Hàng nước chân cầu thường phục vụ người đi đường, người làm nghề xe ôm.
Vì sao dân gian tin rằng mời hồn ma uống trà có thể khiến họ dừng lại?
Trong tín ngưỡng dân gian, những vong hồn lang thang thường được xem là người chưa có nơi nương tựa. Mời một chén trà, một bát cơm là cách bày tỏ lòng thương, giúp họ yên lòng. Đây là niềm tin tâm linh, không phải điều được chứng minh.
Đi bộ một mình về khuya cần lưu ý gì?
Nên chọn đường sáng, có người qua lại, hạn chế đeo tai nghe quá to để vẫn nghe được xung quanh, báo cho người thân lộ trình và giờ về. Nếu thấy bất an, nên dừng ở nơi đông người hoặc gọi người tới đón.
Vì sao những cây cầu hay xuất hiện trong truyện ma?
Cây cầu nối hai bờ, là nơi chuyển tiếp giữa hai bên. Trong nhiều nền văn hoá, cầu tượng trưng cho ranh giới giữa sống và chết. Cầu về đêm vắng vẻ, gió lộng, nước sâu bên dưới cũng gợi cảm giác bất an.
